Quân tử… “trả thù”, mười năm chưa muộn!

Nghe cứ như là chuyện kiếm hiệp! Nhưng đó chỉ là một cách nói cho vui thôi chớ ở đây mang một ý nghĩa khác! Sự “trả thù” ở đây là một sự “trả thù” … ngọt ngào, rất dễ thương, nhiều khi nằm trong vô thức không nhận ra của những bậc phụ huynh nuôi con khôn lớn, mong muốn trao truyền tất cả nguyện vọng của mình ngày xưa để con dấn thân vào chốn “giang hồ”, rửa hận cho mình! Sao có chuyện hận thù gì ở đây mà phải “rửa”? Số là do hoàn cảnh khó khăn ngày trước, cha mẹ dù hết sức tài giỏi, thông minh mà đành lở dở chuyện học hành thi cử, không có điều kiện tung hoành ngang dọc trên chốn giang hồ khoa bảng, “danh không thành, công không toại, chí lớn chưa xong mà đầu đã bạc” như lời bài thơ trong khúc Hồ Trường nên không khỏi âm thầm hận đời, hận mình.

Rồi mười năm, mười lăm năm trôi qua, ngày ngày nhìn con lớn khôn, ấp ủ gởi gấm bao ước vọng con làm nên sự nghiệp lớn, nối chí mình ngày xưa! Một người “gởi” còn đỡ, nếu nhiều người- cha và mẹ, có khi thêm ông bà nội ngoại hai bên- cùng “gởi” thì thật tội nghiệp cho đứa trẻ, phải gánh một gánh trách nhiệm nặng nề trên lưng, nặng quá, lớn không nổi chớ đừng nói tới chuyện hành hiệp giang hồ! Nhiều bậc cha mẹ muốn con phải thế này thế khác theo mơ ước của mình ngày trước. Có người  hay so sánh con mình với đứa này  đứa khác, làm cho đứa trẻ trở nên…  bị ngộp, hoang mang, đầy mặc cảm.  Nhiều em quá nhạy cảm, tìm cách… trốn chạy, thậm chí… thi gì cũng rớt, làm gì cũng hỏng, cho đến khi thành tài với một “sự nghiệp” ngoài dự kiến của cha mẹ!

Tôi có anh bạn là họa sĩ Phạm Văn Hạng, một điêu khắc gia nổi tiếng, vừa mới in một tập công trình tổng hợp điêu khắc của mình khá đồ sộ với lời ghi cảm động ở trang đầu: “Nhớ Cha. Người đã trăn trối “không nên theo nghệ thuật…”, con đã vượt qua lời nguyền…  PVH”. Tôi chắc nay ông cụ đã “ngậm cười nơi chin suối” vì con mình đã trở thành một nghệ sĩ thời danh! Tóm lại, không nên tạo sức ép quá đáng. Động viên khuyến khích thì được, nhưng không nên đặt quá nhiều kỳ vọng. Những em nhiều cảm xúc có thể vì lo quá mà thất bại oan uổng! Nếu cha mẹ “tâm lý” một chút, khuyên ráng học nhưng thi đậu cũng tốt, không đậu cũng… tốt, thì con dễ bình tĩnh, không bị căng thẳng vào những ngày học thi, nhờ đó mà trí óc thảnh thơi, dễ đậu hơn.  Ngay cả trong thi đấu thể thao, ta thấy cứ chăm chăm đạt thành tích cao, vượt kỷ lục này nọ thì dễ… đứng hạng bét! Căng thẳng quá, cơ bắp cứng đơ hết. Cơ bắp cứng đơ, nghĩa là đang co thắt, mà co thắt thì tốn hao rất nhiều năng lượng, do vậy mà không còn đủ năng lượng để nhảy cao hơn, chạy nhanh hơn nữa! Học hành thi cử cũng vậy. Đầu óc căng quá thì các tế bào thần kinh cũng cứng đơ hết! Người học hay là người biết vừa học vừa nghỉ. Trái tim co bóp đều đặn, mỗi ngày bơm hằng ngàn lít máu là nhờ cứ sau mỗi lần co bóp lại được nghỉ ngơi, mà thời gian nghỉ ngơi dài hơn thời gian co bóp. Nếu có một trái tim nào… dại dột, hăng say co bóp liên tục, thì… ngủm là cái chắc!

Chuyện “Quân tử…trả thù mười năm chưa muộn” không chỉ thấy trong học hành thi cử mà còn thấy trong cách sống của nhiều gia đình ngày nay. Hồi nhỏ cha mẹ vất vả, cực nhọc, thiếu thốn đủ thứ: thiếu ăn, thiếu mặc, thiếu học, thiếu …tình thương, bây giờ khi có điều kiện tốt bèn…”trả thù” ngọt ngào bằng cách cưng chìu con thái quá, mọi thứ đổ dồn cho con, con đã lớn mà coi như còn đang bú, làm cho trẻ khổ sở và dễ  …hư hỏng, ỷ lại, thiếu ý chí và nghị lực để tự lập thân!

Chim mẹ mớm mồi cho chim con nhưng khi nó đủ lông đủ cánh thì để cho nó bay theo đường bay của nó. Trẻ cũng vậy, khi nó “đủ lông đủ cánh” rồi cũng để nó bay theo đường bay của nó vậy.

Đỗ Hồng Ngọc