Trang nhà của Bác sĩ Đỗ Hồng Ngọc

Tập hợp các bài viết của bác sĩ Đỗ Hồng Ngọc

Nhạc và giọng ca Hoàng Quốc Bảo: “CÓ KHÔNG”

By Để lại bình luận

CÓ KHÔNG

Thơ Đỗ Hồng Ngọc – Nhạc và giọng hát: Hoàng Quốc Bảo

Nhac sĩ Hoàng Quốc Bảo tức Tỳ kheo Đăng Châu vừa phổ nhạc bài thơ “Có Không” trong tập Thơ Ngắn Đỗ Nghê và gởi về tặng tôi với Thân Trọng Minh. Đã vậy còn thiết kế một trang nhạc rất đẹp và tự mình hát với giọng khào khào của một Thiền sư rất dễ thương.

“Chắt ra cho hết/ Giọt hơi cuối cùng/ Thả mình như lá/ Rơi vào hư không/ Tràn vào khắp nẽo/ Đất trời mênh mông/ Nhẹ như không có/ Có mà như không…” (ĐHN).

Mấy dòng ngắn ngủi vậy. Phổ nhạc đã khó, hát còn khó hơn.

Chỉ nên nghe trong tĩnh lặng, chánh niệm, tĩnh giác…

Cảm ơn Tỳ kheo Đăng Châu, cảm ơn nhạc sĩ Hoàng Quốc Bảo.

Và, xin chia sẻ cùng các bạn,

Thân mến,

Đỗ Hồng Ngọc.

Hoang-Quoc-Bao-Do-Hong-Ngoc-Co-Khong

Hoang Quoc Bao- Do Hong Ngoc (Co Khong)

(Dạng PDF, gồm 4 trang. Vui lòng nhấn vào mũi tên bên trái và phóng to thu nhỏ bằng dấu cộng hoặc trừ để xem rõ).

Nghe nhạc:

Vài hồi báo (feedback) về “Phật học & Đời sống”

By 2 Bình luận

 

Vài hồi báo (feedback) về “Phật học & Đời sống”

Ghi chú: Dưới đây là vài Hồi báo của bạn đọc đã và đang dõi theo Chương trình Phật học & Đời sống. Xin phép được chia sẻ cùng các bạn nơi đây để cùng tham khảo, học tập.

Và, đừng quên Thực Hành.

Trân trọng cảm ơn các bạn,

Bs Đỗ Hồng Ngọc.

……………………………………………………………………..

“Độc giả từ xa”ngày 18.10.2018

về PH & ĐS kỳ 37

Kg BS ĐH Ngọc,

Tôi là 1 độc giả ở xa, thỉnh thoảng có theo dõi trên trang nhà của BS về lớp “Phật Học và Đời Sống”. Tôi thấy cung cách thảo luận lớp học này hay và có thể giúp ích cho nhiều người muốn tìm hiểu, học hỏi thêm về PG với tinh thần tìm hiểu độc lập và thảo luận bình đẳng. Tôi thấy ở thời đại thông tin ở thế kỷ 21 này, độc lập trong suy nghĩ, và thẳng thắn vui vẻ thảo luận để tìm hiểu và học hỏi thêm có lẽ là phương pháp nên áp dụng trong học đường, sở làm, và ở cả … giáo đường.

Tháng 9 và 10/2018 tôi về VN (từ California) và đã dự định nếu có dịp sẽ ghé lớp học nhưng lai không xắp sếp được, nên đành góp 1 ít ý (từ xa) với bài 37 (Tụng Kinh, niệm Phật, trì chú, …)

Xin BS giữ cho tôi ẩn danh (Độc giả từ xa)

Xin cám ơn BS.

________________

– Vấn đề tụng niệm:

Tôi có người bạn người Mỹ gốc Ấn Độ, là giai cấp giáo sĩ Bà La Môn, có cho tôi biết trong tôn giáo của họ, kinh điển được truyền từ guru đến học trò bằng cách đọc nguyên văn theo lời kinh (Veda, Upanisad,…) cho đến thuộc lòng. Chẳng những vậy, người thầy còn kiểm tra từng tu sinh xem đọc từng chử có chính xác và có đúng giọng trầm bổng không? Họ muốn chắc chắn là bài Kinh được truyền từ đời này sang đời khác đều được đọc tụng với từ và giọng như thuở nguyên thủy. Dường như người Bà La Môn (và ngay cả người Tây Tạng) tin rằng các giọng lên xuống, trầm bổng (chử Um chẳng hạn) ẩn chứa “năng lượng của vủ trụ” (?)

Riêng với PG, dù Phật Thích Ca bước đầu cũng tu tập theo Bà La Môn, nhưng đã có 1 khuyến cáo khác biệt, như trong kinh điển PG còn lưu truyền:

___________

Tăng Chi Bộ V.209 : Thuyết Pháp với Giọng Ca

Này các Tỳ khưu, có năm điều nguy hại với người thuyết pháp với giọng ca ngân nga kéo dài. Thế nào là năm?

– Tự mình say đắm trong âm giọng ấy;

– Làm người khác say đắm trong âm giọng ấy;

– Các gia chủ phê bình: “Như chúng ta hát, cũng vậy, các Sa-môn Thích tử này ca hát!”;

– Vì vị ấy cố gắng rèn luyện cho âm thanh điêu luyện nên sự thiền định của vị ấy bị gián đoạn;

– Làm cho người khác bắt chước theo tà kiến ấy.

Này các Tỳ khưu, có năm điều nguy hại với người thuyết pháp với giọng ca ngân nga kéo dài.

_________

Có lẽ PG thời nguyên thủy chỉ đọc, lập đi lập lại để thuộc lòng để có thể truyền cho đời sau biết được lời của Đức Phật (càng chính xác càng tốt) chớ không có tụng ngân hay chuông mõ?

Mình có thể nhớ lại hành trình của ông Huyền Trang đi thỉnh Kinh trong “Tây Du Ký”. Giai đoạn đầu đầy hầm hố, chông gai, núi lửa, quỷ dữ ( Tham-Sân-Si dạng thô) đến khi gần “đạt đạo” (đến được Tây Trúc, rồi được vô tự Kinh) vẫn còn ‘dính” vào vương quốc của Tiên nử , suốt ngày vui với ca ngâm, thơ phú (dù là Tham-Si dạng tế, vẫn là Tham-Si và cũngphải bỏ đi)

Không biết qua thời gian , ảnh hưởng của đạo Hindu có thấm trở lại cung cách thực tập của PG hay không? như ông HT Thích Minh Châu nhận định trong “Lời Giới Thiệu Kinh Trung Bộ” (Trong Bản In Năm 1986) :

” … Càng dịch, càng thấy rõ dụng tâm hiểm độc của các vị Bà La Môn, đã khôn khéo xuyên tạc đạo Phật, khiến cho những giáo lý căn bản, những tinh hoa cao đẹp nhất của tư tưởng nhân loại, đã bị những tư tưởng tà giáo xen lẫn, bị ruồng bỏ, bị che dấu, không được biết đến, không được học hỏi tu hành …” (?)

Tôi được biết là có guru Bà La Môn hiện tai (Nithyananda) có nói rằng Phật Thích Ca là 1 trong những Bậc đạo Sĩ Bà La Môn đã giác ngộ , và tính ra Phật Thích Ca hiên nay là bậc giác ngộ cao nhất trên trái đất này , còn ở những nơi khác cũng có những bậc khác.

– Còn về vấn đề chuông mõ, dường như đó là phong cách của người Trung Hoa từ các thầy cúng tế, du nhập vào PG khi PG được truyền sang TH ? Có lẽ mình bị ảnh hưởng quá nặng từ người Tàu.

– Về vấn đề niệm, tôi thấy dường như người Việt mình có thể đã dùng lẫn lộn giửa 2 chử tùy niệm và niệm . Theo tôi được đọc từ 1 số vị biết ngôn ngữ Pali, có lẽ do phiên địch và cách xử dụng, người mình thường chỉ dùng 1 chử niệm cho cả 2 từ niệm (sati) và tùy niệm (anusati). “Niệm”, có lẽ nguyên gốc trong Kinh Điển PG muốn ám chỉ cái “ghi nhận “, “theo dõi”, “quán sát” mà không khởi tâm phân biệt, còn “tùy niệm” để ám chỉ việc đọc, đọc thầm , lập đi lập lại 1 danh hiệu, 1 hay nhiều từ nào đó.

Theo nghĩa này , trong 1 số Kinh Điển nguyên thủy lưu truyền, nếu đọc, tùy niệm Phật (hay Pháp, Tăng,…) mà đồng thời giử được tâm không tham, sân, si thì sẽ đạt được cõi tịnh, và rồi nhập pháp lưu (bất thối) dù chưa “có” trí tuệ hoàn toàn (vì đây là Thiền Định, chưa phải Thiền Tuệ)
____________________

Tương Ưng , chương 6 pháp, phẩm 1 : tùy niệm

(X) (10) Mahànàma

1. Một thời, Thế Tôn trú giữa các vị Thích – ca, tại Kapilavatthu, khu vườn Nigrodha. Rồi họ Thích Mahànàma đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, họ Thích Mahànàma bạch Thế Tôn:

– Vị Thánh đệ tử này, bạch Thế Tôn, đã đi đến quả, đã liễu giải giáo pháp, đời sống gì vị ấy sống một cách sung mãn?

– Này Mahànàma, Thánh đệ tử nào đã đi đến quả, đã liễu giải giáo pháp, với nếp sống này, sống một cách sung mãn.

2. Ở đây, này Mahànàma, Thánh đệ tử tùy niệm Như Lai: “Ðây là Thế Tôn… Phật, Thế Tôn”. Khi nào, này Mahànàma, Thánh đệ tử niệm Như Lai, trong khi ấy, tâm không bị tham chi phối, tâm không bị sân chi phối, tâm không bị si chi phối; trong khi ấy, tâm vị ấy được chánh trực, nhờ dựa vào Như Lai. Và này Mahànàma, một Thánh đệ tử, với tâm chánh trực (nhất tâm bất loạn ?), được nghĩa tín thọ, được pháp tín thọ, được hân hoan liên hệ đến pháp. Người có hân hoan, nên hỷ sanh. Người có hỷ, nên thân được khinh an. Với thân khinh an, vị ấy cảm giác lạc thọ. Người có lạc thọ, tâm được định tĩnh. (Cõi Tịnh ?)

Này Mahànàma, về vị Thánh đệ tử này, được nói như sau: “Với quần chúng không bình thản, vị ấy sống bình thản. Với quần chúng có não hại, vị ấy sống không não hại. Nhập được pháp lưu, vị ấy tu tập niệm Phật”. (Bất thối Bồ Tát vi bạn lữ ?)

________________________

Còn niệm, với nghĩa là chính niệm tỉnh giác, là theo dõi, quán sát, không phê phán, mà nội dung đầy đủ trong 4 niệm xứ, khi 4 niệm xứ được sung mãn, sẽ đưa đến tam minh (rốt ráo) vì đây là “Thiền Tuệ”. Trong Kinh Điển Nguyên Thủy lưu truyền, chính bậc là A la Hán (giải thoát) cũng xử dụng thiền này.
________________________________

Kinh Trung Bộ: 10- Kinh niệm xứ:

Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn ở xứ Kuru (Câu-lâu), Kammassadhamma (kiềm-ma sắt đàm) là đô thị của xứ Kuru. Rồi Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo:
— Này các Tỷ-kheo.

Các Tỷ-kheo vâng đáp Thế Tôn:
— Bạch Thế Tôn.

Thế Tôn thuyết như sau:

— Này các Tỷ-kheo, đây là con đường độc nhất (direct path ?) (Ekayāna is a Sanskrit word that can mean “one path” or “one vehicle”. It is used both in the Upanishads and in the Buddhist scriptures, taking on different meanings and notions) đưa đến thanh tịnh cho chúng sanh, vượt khỏi sầu não, diệt trừ khổ ưu, thành tựu chánh trí, chứng ngộ Niết-bàn. Đó là Bốn Niệm xứ.

Thế nào là bốn? Này các Tỷ-kheo, ở đây Tỷ-kheo sống quán thân trên thân, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm để chế ngự tham ưu ở đời; sống quán thọ trên các thọ, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm để chế ngự tham ưu ở đời; sống quán tâm trên tâm, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm để chế ngự tham ưu ở đời; sống quán pháp trên các pháp, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm để chế ngự tham ưu ở đời.

…

Tương Ưng SN-XLVI25 : Người Bà-la-môn (Diệu Pháp tồn tại)

Như vầy tôi nghe. Một thời Thế Tôn trú ở Sàvatthi, tại Thắng Lâm, khu vườn ông Cấp Cô Ðộc. Rồi một Bà-la-môn đi đến Thế Tôn; sau khi đến, nói lên với Thế Tôn những lời chào đón hỏi thăm, sau khi nói lên những lời chào đón hỏi thăm thân hữu rồi ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, vị Bà-la-môn ấy thưa với Thế Tôn:

–“Do nhân gì, do duyên gì, thưa Tôn giả Gotama, khi Như Lai nhập Niết-bàn, Diệu pháp không được tồn tại lâu dài? Do nhân gì, do duyên gì, thưa Tôn giả Gotama, khi Như Lai nhập Niết-bàn, Diệu pháp được tồn tại lâu dài?”

–“Do bốn niệm xứ không được tu tập, không được làm cho sung mãn, này Bà-la-môn, khi Như Lai nhập Niết-bàn, Diệu pháp không có tồn tại lâu dài. Do bốn niệm xứ được tu tập, được làm cho sung mãn, thưa Hiền giả, khi Như Lai nhập Niết-bàn, Diệu pháp được tồn tại lâu dài. Thế nào là bốn?

Ở đây, này Hiền giả, Tỷ-kheo trú, quán thân trên thân, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, nhiếp phục tham ưu ở đời, trú, quán thọ trên các thọ … trú, quán tâm trên tâm … trú, quán pháp trên các pháp, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, nhiếp phục tham ưu ở đời.

Do không tu tập, không làm cho sung mãn bốn niệm xứ này, này Hiền giả, khi Như Lai nhập Niết-bàn, Diệu pháp không được tồn tại lâu dài. Do tu tập, do làm cho sung mãn bốn niệm xứ này, này Hiền giả, khi Như Lai nhập Niết-bàn, Diệu pháp được tồn tại lâu dài.”

……………………………………………………………………………….

DieuTrong, ngày 17.10.2018

về PH & ĐS kỳ 40

Hay lam ! đinh luat Bao Ton Năng Lượng cua Lavoisier da chung minh mot cach khoa hoc co luan hoi.
Ko co gi mat di ma chi co su thay doi va chuyen hoa.

Tai sao chung ta co mat noi nay?
Tai sao con nguoi sinh ra lai khac biet nhau lam vay ?
Nguoi lanh lan, ke tat nguyen, sang/hen-giau/ngheo-thong minh/ngu dan….
Tat ca tuy theo nhan qua,nghiep bao luan hoi.
– Tu la sua.
– Tu la chuyen nghiep.

THAN luon thay doi trong tung phut giay theo cac te bao sinh diet
TAM sinh diet trong tung sat-na, niem vua mat di niem khac lien khoi len…ta ko the ngung suy nghi duoc.
Khong Tu dung ben dong song da phai than :” ngay dem chay mai the nay u ?”

Kinh KC : …hay dua tat ca chung sinh vao Vo Du Niet Ban…
Do la cac noi ket trong Tam chung ta (niem xau ac, tham lam, san si..) dua tat ca tan bien vao hu khong di !
Thuyet Luan hoi ST trong Phat phap giup ta cung co long tin la ta co the chuyen hoa,thay doi cuoc doi ta ngay BAY GIO va TAI DAY va ta la PHAT SE THANH.
Ma that ra ko co “tro thanh” ma chi nhan ra cai ta co san (hat chau trong cheo ao ) day thoi !

……………………………………………………………………………….

DieuTrong, ngày 13.10.2018

về PH & ĐS kỳ 39

Luan hoi sinh tu that ra dang xay ra trong doi song hien tai nay.Co luc ta sung suong nhu mot ong Troi con nhung cung co luc ta dau kho nhu roi xuong tan cung dia nguc.Luc bat binh tuc gian nhu mot atula, luc them khat an tuoi nuot song thuc an nhu Nga Quy, luc la Con trong 2 chu Con Nguoi , nhu loai suc sanh…
Con chuyen Sinh Tu cung dang xay ra trong tung phut giay trong co the ta dang song day, te bao nay chet di thi co te bao khac sinh ra…
Khong can doi den luc ta bo than nay moi co luan hoi sinh tu.
Chinh vi the su trai nghiem LHST ngay trong kiep nay tuc la cac canh gioi ma ta da kinh nghiem co the giup ta chung ngo duoc Phat phap.
Trong Cau Chuyên Dong Song 2 nguoi ban Thien Huu va Tat Dat da den voi Phat Phap theo 2 con duong khac nhau. Mot TH suot doi mac ao Nhu Lai, di theo NL, la cai bong cua NL ma van ko chung ngo. Mot Tat Dat muon tu minh dan than vao cuoc doi de trai nghiem .Ong da song mot cuoc doi trai qua du Sau Neo Duong, cho den luc met moi chan chuong dau kho den muon chet. Tieng AUM mau nhiem trong tiem thuc da vang len dung luc giup ong o lai va lang nghe tieng noi cua dong song. Do la tieng noi o noi tam, dong song la dong tam thuc cua chung ta chay mai ko dung, trong Kinh goi la dong Boc Luu.
Rot cuoc chinh Tat Dat moi la nguoi khai ngo cho Thien Huu khi ho gap lai nhau ben dong song.
Luan hoi 6 neo ngay trong môt kiep song nay cung co the dua ta den chung ngo.
Cung ko phai ta tan duong cuoc song duc lac ma xem nhe chiec ao ca sa.
Phien nao tuc Bo De.
Ta Ba den Niet Ban.
” Du phai kho dau oan oai, ta van yeu thuong tran gian dien dai nay ”

………………………………………………………………….

Trung William, ngày 17.9.2018

Chào Bác!

Tựu chung thì giáo lý Đức Phật chỉ xoay quanh Khổ và Diệt Khổ. Đó là cốt lõi cho tất cả những ai muốn đi trên con đường giải thoát! Giải thoát ở đây không phải là giải thoát Sinh Bệnh Lão Tử mà giải thoát ở đây chính là giải thoát phiền não khổ đau.

Phiền não khổ đau ở đây là những buồn phiền, khó chịu, bực dọc…phát sinh trong giao tiếp hàng ngày với tất cả mọi người chung quanh.

Bất cứ lúc nào. Mỗi khi phiền não khởi sinh ta đều nhận rõ là chúng sinh ra từ tâm ta. Đây cũng chính là TRỰC CHỈ CHÂN TÂM. Thấy phiền não phát sinh từ tâm ta đó mới chân thật là CHÁNH KIẾN.

Khi đã nhận biết phiền não. Lúc bấy giờ hành giả mới bắt đầu chiêm nghiệm để thấy được “ồ thì ra! Do chính cái ôm chấp của mình, do cái ngu si (vô minh) của minh, do cái truyền thống giáo dục của xã hội…. mà ra. Cái chiêm nghiệm này chính là CHÁNH TƯ DUY. Nhìn thấy được NGUYÊN NHÂN CỦA KHỔ ĐAU. Đó cũng là TẬP trong TỨ DIỆU ĐẾ.
(…)
Nếu ai thấy mình có khổ và muốn thoát khổ đều làm được. Cái khổ của nhân loại thì mênh mông như biển. Mới thấy rằng chúng ta có vô số những điều “bất như ý” để rồi nảy sinh ra vô số khó chịu bực bội. Chính vì vậy Đức Phật mới đề cập đến 84 ngàn pháp môn nhằm để diệt trừ phiền não!

Tất cả mọi người, nếu ai đó thấy mình có khổ và muốn diệt trừ khổ đau thì hãy nắm lấy cái khổ đau lớn nhất của mình mà chiêm niệm. Nếu sống với nó mỗi ngày. Sẽ có lúc chúng ta sẽ nhận thấy được cái vô minh trong chúng ta.

Nếu được như vậy thì từ đó về sau tu chỗ nào cũng được. Vừa ra đầu ngõ gặp chuyện không vui liền biết đó là lỗi mình. Nếu nhạy bén hơn thì liền thấy được nguyên nhân vì sao. Khi đã rõ vì sao thì không còn trách người nữa. Đây cũng là yếu chỉ của thiền tông “giáo ngoại biệt truyền” vì những gì nói ra đây không bao giờ có trong kinh điển. Cho nên có vị thiền sư khi ngộ đạo rồi, ngài đem kinh điển ra mà đốt! Vì cái tu trong cuộc sống hàng ngày đó nó không hề liên quan gì đến kinh điển hay tu hành cả! Cái hành trong cuộc sống giao tiếp hàng ngày như thế mới chính là “hành thiền trong mọi uy nghi Đi đứng nằm ngồi”.

Chắc cháu nói hơi nhiều …

…………………………………………………………………………………………….

 

 

Kỳ 40: PHẬT HỌC & ĐỜI SỐNG

By 3 Bình luận

 

Kỳ 40:  Phật Học & Đời Sống

Chủ đề: “LUÂN HỒI – SANH TỬ”

Thứ bảy 13.10.2018

lúc 15-16.30h,

tại Chùa Phật học Xá Lợi

89 Bà Huyện Thanh Quan, Quận 3, Tp.HCM

Cảm ơn nvquyen đã ưu tiên sớm gởi clip này để chia sẻ cùng các bạn.

(ĐHN)

……………………………………………………………………….

Ghi Chú: Sinh hoạt Phật Học & Đời Sống nghỉ ngày 20.10.2018.

Kỳ 41 sẽ được tiếp tục vào ngày Thứ bảy 27.10. 2018

tại Chùa Phật học Xá Lợi, 15-16.30h như thường lệ.

Chủ đề: NHÂN QUẢ

Thân mời các bạn tham dự.

Trân trọng,

Đỗ Hồng Ngọc.

 

Kỳ 39: Phật Học & Đời Sống

By 4 Bình luận

Kỳ 39. PHẬT HỌC & ĐỜI SỐNG

Thứ bảy 6.10.2018 tại Chùa Phật học Xá Lợi Saigon,

Chủ đề: “TỤNG KINH, NIỆM PHẬT, TRÌ CHÚ”… thế nào (tt)

Cảm ơn nvquyen đã gởi clip chia sẻ cùng các bạn.

ĐHN.

……………………………………………………….

Kỳ 40. Phật Học & Đời Sống

15-16.30h Thứ bảy 13.10.2018 tại Chùa Xá Lợi,

89 Bà Huyện Thanh Quan, Quận 3, Tp.HCM

Chủ đề: “Luân Hồi Sanh Tử”

Thân mời các bạn tham dự,

Trân trọng,

Bs Đỗ Hồng Ngọc.

 

 

Kỳ 38: Phật Học & Đời Sống

By Để lại bình luận

 

Kỳ 38: Phật Học & Đời Sống

Chùa Phật học Xá Lợi, Tp.HCM 29.9.2018

“TỤNG KINH, NIỆM PHẬT, TRÌ CHÚ”… Thế Nào? (tiếp theo).

Xin tham khảo video clip vừa gởi đến.

Đa tạ nvquyen.

Bs Đỗ Hồng Ngọc.

……………………………………………………………………………………..

Sinh hoạt “Phật Học & Đời Sống” kỳ 39

Từ 15h-16h30 ngày Thứ bảy 6.10.2018

tại Chùa Phật học Xá Lợi Saigon,

89 Bà Huyện Thanh Quan, Quận 3, Tp.HCM

Chủ đề: “TUNG KINH, NIỆM PHẬT, TRÌ CHÚ…” Thế Nào? (tiếp theo)

Thân mời các bạn tham dự.

Trân trọng,

ĐHN

 

 

Kỳ 37: Phật Học & Đời Sống

By 2 Bình luận

 

Kỳ 37: PHẬT HỌC & ĐỜI SỐNG

Thứ bảy 22.9.2018 tại Chùa Phật học Xá Lợi, Tp.HCM

Chủ đề: Tụng Kinh, Niệm Phật, Trì Chú… nên thế nào?

Chủ đề này sẽ được tiếp tục sinh hoạt trong Chương trình “Phật học & Đời sống” các buổi tiếp theo.

Thân mời các bạn tham dự Thứ bảy 29.9.2018 từ 15-16h30

tại Chùa Xá Lợi, 89 Bà Huyện Thanh Quan, Q3, Tp.HCM

Cảm ơn nvquyen đã gởi video clip để cùng chia sẻ!

Trân trọng,

Bs Đỗ Hồng Ngọc.

 

 

By Để lại bình luận

 

Hồi âm “Thư gởi bạn xa xôi” của Bs Đỗ Hồng Ngọc.

Hai Trầu Lương Thư Trung

 

Kính chào Bác sĩ Đỗ Hồng Ngọc,

 

Hôm qua, tình cờ tôi vào trang nhà của Bác sĩ (www.dohongngoc.com/web/), thật vui và cảm động đọc được “Thư gởi bạn xa xôi” ngày 09 tháng 09 năm 2018 với tựa đề “Gặp Hai Trầu ở Đường Sách Sài Gòn.”

Không vui sao được, với mấy ngàn cây số về qua Sài Gòn lại được Bác sĩ bỏ chút thời giờ  quí báu ngồi nhâm nhi ly cà phê nóng với người nhà quê già mà nghe rất ấm lòng biết chừng nào! Nhớ buổi sáng hôm ấy, tôi thấy Bác sĩ vừa uống cà phê, vừa trò chuyện mà cũng vừa ghi ghi chép chép nữa… Tôi nghĩ chắc Bác sĩ có buổi thuyết trình về một đề tài nơi ngôi chùa nào đó mà Bác sĩ có nói là khoảng 11:30 trưa, sẽ có một cái hẹn. Nhưng nay đọc “Thư gởi bạn xa xôi” vừa rồi mới biết Bác sĩ ghi chú vài nét chính cho lá thư.

Dường như, nếu không lầm, tôi nghĩ cách làm việc của Bác sĩ rất nguyên tắc; tức là dù nói hay viết bất cứ đề tài nào, Bác sĩ đều có một dàn bài tổng quát, rồi sau đó cứ khai triển rất rộng thêm những chi tiết cần có hầu làm cho nội dung câu chuyện được rõ ràng và đầy đủ thêm mà không bị lạc đề hay thiếu sót hoặc dư thừa. Qua các tác phẩm của Bác sĩ tôi thấy thấp thoáng cách trình bày như vừa kể hoặc qua các buổi mạn đàm về Phật pháp nơi các thiền viện, tôi cũng thường thấy trên tay Bác sĩ lúc nào cũng có cây viết và những biểu đồ lúc Bác sĩ thuyết trình.

Một nét nữa mà tôi nhận ra là cái cách Bác sĩ nói hay viết, Bác sĩ rất chú tâm đến việc dùng chữ. Dù nói về một đề tài mang tính cao siêu như nói về Phật pháp, hoặc nói về cái nét rất gần trong đời sống thường ngày như cách thở, cách ăn chay, cách uống nước thôi mà chữ dùng trong các trường hợp ấy cũng là một sự chọn lựa không phải lúc nào cũng dễ dàng. Ở những trang sách của Bác sĩ không có những thai đố như người ta hay gặp những năm thập niên 50-60 hoặc những danh từ triết học mà hồi mấy năm 1960-1970 lúc tôi còn đi học thường hay nghe các giáo sư dạy môn triết học thường dùng… càng làm mình rối trí như tơ vò!

Tôi xin dẫn ra đây một thí dụ rất gần và rất thực, như trong cuốn “Nếp Sống An Lạc”, Bác sĩ viết: “ Có một lời khuyên tốt nhất về việc mình nên sống như thế nào là: Hãy sống ở đây và bây giờ. Điều đó không có nghĩa là mình tìm một cái lạc thú khơi khơi nhưng mà nếu mình biết sống ở đây và bây giờ thì mình bớt căng thẳng đi và có thể có được an lạc, hạnh phúc. Một người sống vì tương lai, vì dĩ vãng thì xem như là chẳng sống chút nào cả bởi vì tương lai thì chưa tới mà dĩ vãng thì đã qua rồi. Vậy thì tốt nhất là sống cho hiện tại.” (trang 78, Nếp Sống An Lạc). Qua đó, theo tôi đây là quan niệm của Bác sĩ chính là một quan niệm rất “hiện sinh” mà gần gũi, không cầu kỳ, cao siêu…!

Thú thật, gặp lại Bác sĩ ở “Đường Sách Sài Gòn”, dù không bao lâu, vì thời giờ bây giờ dường như qua quá mau, nhưng tôi muốn hỏi Bác sĩ nhiều việc, mà không kịp hỏi. Chẳng hạn như tôi có thưa với Bác sĩ sao trong kinh Pháp Hoa, người ta không dùng chữ “Chươn” mà lại dùng chữ “Phẩm” chẳng hạn? Hoặc, có câu hỏi khác như khi nào thì Bác sĩ thực sự “an lạc”, thực sự “hanh phúc”? Nhớ có lần, dịp Tết Nguyên Đán, Bác sĩ  có kể lúc từ Đà Lạt xuống Đơn Dương, bác sĩ đang đi ngoài trời lạnh, rồi bước vào một tiệm cà phê vùng cao nguyên này, nhiệt độ trong tiệm ấm hơn và bác sĩ bảo rằng gặp được hơi ấm giữa lúc mình đang bị lạnh là một hạnh phúc rồi vậy! Theo đó, hạnh phúc hay an lạc là do chính nơi lòng mình, không ở đâu xa. Phải thế không bác sĩ?

Nhớ hôm đó, tôi có hỏi thăm về chị TV, như trong “Thư gởi bạn xa xôi” vừa rồi bác sĩ có nhắc. Tôi chợt dưng nhớ lại hồi năm ngoái, khi vợ chồng tôi ghé thăm Bác sĩ ở hồ sen Kỳ Hòa, trên lối đi dưới tàn phượng vĩ cổ thụ, có một cái lều nhỏ ven đường, Bác sĩ có nhắc nơi chiếc lều ấy, có lần ca sĩ TV đã hát bài “Bông hồng cho Mẹ” rất cảm động.

Tôi bùi ngùi khi Bác sĩ cho biết chị ấy giờ không còn đứng hát nơi quán gió lều trăng thuở nào nữa rồi! Và tôi thốt lên với Bác sĩ, như một tiếng than: “Thiệt là quá uổng!”

Tối hôm ấy, tôi quá giang xe mấy đứa cháu về quê. Dù cố mở mắt nhưng xe chạy phon-phon trong đêm tối, tôi chẳng thấy được gì ngoài những cánh đồng tối om om bên tiếng xe chạy rào rào trong gió lạnh. Vậy mà xe về tới nhà dưới quê Tân Bình (Lấp Vò) của tôi đâu cũng vào lúc 02:00 sáng đã nghe văng vẳng trong xóm tiếng gà gáy hiệp nhứt bắt đầu…

Bận về tôi với đứa cháu chạy xuống làng Vĩnh Thạnh (Lấp Vò) ghé tìm ngôi mộ Thầy Nguyễn Hiến Lê, cách nay ba bốn năm đọc báo trên mạng nghe nói mộ phần của Thầy tọa lạc nơi ngôi chùa Phước Ân Tự nằm nơi là Vĩnh Thạnh này mà tự bấy lâu nay tôi chưa có dịp ghé chùa Phước Ân Tự lần nào.

Hôm tôi ghé lại thì có một ni sư trọng tuổi, khoảng trên tám mươi, bà bước đi phải có cây gậy trên tay, ra tiếp và tôi có hỏi thăm phần mộ của thầy Nguyễn Hiến Lê và được bà cho biết mộ phần của Thầy hồi trước nằm dưới chỗ trũng, cỏ mọc um tùm rồi sau này được bồi đấp và nâng lên cao như hiện nay.

Tôi lại hỏi thêm, con cháu của Thầy Cô có ai lui tới thăm viếng thường không? Vị ni cô cho biết, thỉnh thoảng con cháu trên Long Xuyên có về cúng bái, còn con cháu ở ngoại quốc thì chưa thấy. Tôi lại hỏi thêm, ở chùa có biết thầy Nguyễn Hiến Lê là ai không? Ni cô cho biết lúc mới đầu hổng biết nhưng mấy năm trước có người miền ngoài, và trên Sài Gòn xuống tìm mới biết Thầy là nhà văn viết sách. Tôi lại hỏi ở chùa có một tủ sách nào hoặc có một kệ chưng bày quyển sách nào của Thầy không? Ni cô nói không có.

(…)

Nhớ trong “Thư gởi bạn xa xôi: Chuyến về Cà Mau và Đồng Tháp” ( Tuesday, March 21, 2017), Bác sĩ có viết một câu làm tôi rất cảm động: “Đường từ Cao Lãnh đi Tam Nông còn gặp những căn nhà cũ kỹ bên bờ đê còn sót lại những cây cầu dịu dàng dễ thương lắm. Nhưng cầu khỉ thì không còn thấy đâu nữa! Có lẽ sau này chỉ cón thấy cầu khi ở nhà Bảo tàng (mua vé vào coi) hoặc vài khu du lịch Đất phương nam. Nhớ anh Hai Trầu quá!”

Chẳng những bây giờ tôi thấy cầu khỉ hổng còn mà xuồng ghe cũng hết chỗ dùng rồi Bác sĩ ơi! Hồi đời trước nhà nào cũng có ít nhứt là một chiếc xuồng, có nhà còn có ba bốn chiếc nữa vậy mà có khi cần chuyên chở đi lại xuồng vẫn thiếu. Nay thì đi đâu người ta cứ đi bằng xe gắn máy, hổng còn ai đi xuồng nữa rồi! Năm thuở mười thì Bác sĩ mới gặp được một chiếc xuồng bơi trong kinh rạch như xuồng mua ve chai lông vịt chẳng hạn, còn thường thì xuồng cứ nằm lăn lóc trên bờ, bên con đường tráng nhựa, hoặc nằm úp mặt trên hai cái nề ngắn nơi một góc vườn hiu quạnh mà nghe tủi phận mình nay hổng còn là thời của mình nữa rồi!!!

photo: Hai Trầu LTT

Thưa Bác sĩ, loay hoay rồi ngày cũng qua ngày, tôi lại phải theo xe đò về lại Sài Gòn. Hôm ấy, trời Sài Gòn mưa ướt quá mạng! Tôi có gọi điện thoại cho Bác sĩ hay nhưng vì mưa nên hổng gặp lại được.

Dịp này tôi cũng ghé qua nhà sách Nguyễn Huệ nằm trên đường Nguyễn Huệ, rất vui gặp được kệ sách của Bác sĩ nằm ngay lối vào, rất hấp dẫn. Tôi đếm thử, ở kệ sách này có khoảng trên 40 tựa sách của Bác sĩ đã xuất bản.

Hai Trầu Lương Thư Trung giữa Nhà sách Nguyễn Huệ Saigon (9.2018)

Tôi nay là một người nhà quê già hơi bộn-bộn rồi, mà còn thêm nhiều chứng bịnh khác nữa như mau quên, mắt mờ, tai điếc nặng nên tôi hy vọng Bác sĩ hổng chán là tôi mừng lắm rồi! Phải vậy hông Bác sĩ?

Thân mến,

Hai Trầu

(Houston, ngày 25 tháng 9 năm 2018)

 

https://www.dohongngoc.com/web/goc-nhin-nhan-dinh/13464/

Kỳ 36: Phật Học & Đời Sống

By Để lại bình luận

Kỳ 36: PHẬT HỌC & ĐỜI SỐNG

Thứ bảy 15.9.2018 tại Chùa Phật học Xá Lợi, Tp HCM

Đề tài: Sám Hối (tiếp theo)

Cảm ơn nvquyen đã gởi clip để các bạn tham khảo.

……………………………………………………………………….

Thông tin: Kỳ 37, vào ngày Thứ bảy 22.9.2018

Lúc 15-16h30 tại Chùa Xá Lợi, 89 Bà Huyện Thanh Quan, Q3, Tp.HCM

Đề tài:

“Tụng Kinh, Niệm Phật, Trì Chú…” thế nào? 

Xin mời các bạn tham dự.
Trân trọng,

Đỗ Hồng Ngọc.

 

Kỳ 35: PHẬT HỌC & ĐỜI SỐNG

By Để lại bình luận

 

Kỳ 35: Phật Học & Đời Sống

Chùa Phật học Xá-Lợi, 89 Bà Huyện Thanh Quan, Tp,HCM

Ngày thứ bảy 8.9.2018 ( 29/7 Âm lịch) từ 15-16h30

Đề tài “Sám Hối”

Ghi chú: Đợt II của Ct PH & ĐS kỳ này có Chủ đề Sám Hối theo đề nghị của một số bạn, vì vẫn còn trong tháng 7 Âm lịch, mùa Vu Lan.

Gọi là Kỳ 35 vì Đợt I đã có 31 buổi có quay Video clip và 3 buổi thảo luận suông, không ghi hình, cũng chẳng ghi âm. Các bạn bảo vậy mà hay! Ai nấy mạnh dạn phát biểu. Còn khi có ghi hình cũng thấy ngại ngại, sợ cái “dung nhan” không mấy ăn ảnh của mình! Kỳ 35 này, thử nghiệm thu âm xem sao. Thu âm chủ yếu để làm tư liệu tham khảo khi cần. Thế nhưng, nvquyen bảo vẫn có thể đưa lên youtube chia sẻ cho bạn bè ở xa theo dõi được.

Vậy thì, thử xem nhé! Thì ra, chỉ thu âm rồi chèn mấy cái hình vô sao thấy nó khô khan… cứng ngắc, trơ trơ, thiếu… cảm xúc quá!

Thôi đã lỡ. Đành “Sám Hối” vậy. Kỳ tới, sẽ lại tiếp tục ghi hình như cũ nhé. Cảm ơn nvquyen đã rất vất vả.

PH & ĐS Kỳ 36, ngày Thứ bảy, 15.9.2018 này (cũng từ 15-16.30) sẽ tiếp tục mở rộng đề tài “Sám Hối”. Ngày càng đi vào vấn đề ứng dụng, thực hành trong Đời sống hàng ngày vậy.

Thân mến,

Đỗ Hồng Ngọc.

 

 

Vài câu chuyện với bạn trẻ…

By 4 Bình luận

 

Vài câu chuyện với bạn trẻ…

Lời Ngỏ: Một hôm, nhạc sĩ Dương Thụ “chủ xị” Cafe Thứ bảy phone nhờ tôi dành một buổi sáng Chủ nhật (12.8.2018) đến trò chuyện với các bạn trẻ ở một quán Café đường NKKN, quán Cafe Thứ bảy dành riêng cho giới trẻ, đề tài: Khởi Nghiệp!

Tôi kêu Trời! Tôi mà “khởi nghiệp” cái gì ông ơi! “Khởi nghiệp” là chuyện mở mang làm ăn, kinh doanh làm giàu… chớ sao lại mời tôi. Tôi thì chỉ nói về “Thiểu dục, Tri túc”, “Từ bi hỷ xả”… mà! Ông nhầm rồi ông ơi! Nhưng Dương Thụ bảo không, “khởi nghiệp” ở Chương trình này là kể cho các bạn trẻ nghe những bước đầu đi vào nghề nghiệp của mình, những kinh nghiệm thành công thất bại để chia sẻ cùng các bạn trẻ đang loay hoay tìm kiếm. Chương trình này đã mời Tiến sĩ Bùi Trân Phượng, nguyên hiệu trưởng Đại học Hoa Sen, nói về “nghiệp” làm giáo dục của bà buổi đầu tiên và sau đó, buổi thứ hai nhạc sĩ Dương Thụ nói về cái “nghiệp” âm nhạc… Kỳ này BTC muốn các bạn trẻ được nghe Bs Đỗ Hồng Ngọc nói về con đường học Y, hành Y của mình để có thêm kinh nghiệm về lối sống, sức khỏe…

Vậy thì tôi “OK”. Tôi cũng muốn được nghe tâm tình của các bạn trẻ, tôi cũng muốn học từ các em, cách nghĩ, cách làm hiện nay của thời đại các em, thời đại 4.0, và vì tôi cũng biết Nhật bản đang đi vào Thời đại 5.0, trong đó Giáo dục “con người” là yếu tố hàng đầu…

Và, nvquyen đã dựa trên tư liệu livestream của BTC và clip của Bs Trương Trọng Hoàng để hình thành youtube dưới đây. Xin trân trọng cảm ơn tất cả.

Buổi trò chuyện khá là sôi nổi. Hơi dài.

Cứ tùy nghi. Tùy hỷ. Lai rai vậy nhé.

Thân mến,

Đỗ Hồng Ngọc.

 

 

Đợt II: Phật học & Đời sống

By Để lại bình luận

 

Thông Tin về Sinh hoạt PHẬT HỌC & ĐỜI SỐNG (Đợt II, ngày Thứ bảy 8.9.2018)

Tg các bạn,

Sáng nay, tôi vừa nhận được email dưới đây của cháu MPham Thi Tuyết:

 

MPhạm Thị Tuyết <…@iemh.edu.vn>

date:    Sep 5, 2018, 9:56 AM

Kính gửi BS Đỗ Hồng Ngọc!

Đầu thư, cho con kính chúc Bác luôn sức khỏe khinh an, phúc thọ trường tồn, phúc lành, an vui trong cuộc sống ạ.

Con mạo muội viết thư này gửi Bác vì con không tìm thấy cách đăng ký tham gia lớp học “Phật học với đời sống”. Con nghe tên bác từ lâu nhưng chưa có duyên lành nghe bác chia sẻ về cuộc sống, sức khỏe và tu học. Mới đây thôi, nhờ ba con giới thiệu cho con clip của Bác nói về Thiền với sức khỏe người có tuổi, nghe xong con mê luôn, lần theo tên Bác, con tìm thấy rất nhiều đề tài khác mà Bác chia sẻ và đến trang nhà của Bác, con tìm thấy cả một kho báu tinh thần mà bấy lâu nay con chưa có phúc duyên gặp được. Dù chưa đọc hết nhưng con luôn thấy vui vì từ nay con đã có bạn đồng hành. Đặc biệt, con thấy có lớp Phật học với Đời sống ý nghĩa vô cùng, con rất muốn tham gia nhưng không biết cách nào. Đợt 1 đã qua đi rồi, đợt 2 cũng qua ngày bắt đầu rồi. Con chỉ ở nhà nghe lại các bài ghi hình lại, tuy nhiên con mong muốn được đến lớp nhìn thấy bác và lắng lòng nghe mọi người chia sẻ về vấn đề tu học. Con cảm ơn Bác, xin bác cảm thông vì câu chữ hơi lủng củng của con. Mong nhận được hồi âm của Bác.

……………………………………………………….

Trả lời của Bs Đỗ Hồng Ngọc:

Bác xin phép PTTM cho bác được chia sẻ thư này của con với các bạn nhé.

Cảm ơn con. Lớp Phật Học & Đời Sống tại chùa Xá Lợi, 89 Bà Huyện Thanh Quan, Quận 3, TpHCM vẫn tiếp tục con ạ. Đợt I kết thúc với 31 buổi đã được bạn nvquyen quay video clip và chia sẻ trên youtube cho bè bạn gần xa. Đợt II, sẽ được tiếp tục, từ Thứ bảy 8.9.2018 tuần này, từ 15-16.30h tại Chùa Xá Lợi.

“Lớp” Phật học & Đời sống này không phải đăng ký ghi danh, đóng lệ phí gì cả con ạ.  Chỉ là những buổi thảo luận, chia sẻ giữa bạn bè, anh em, những lời Phật dạy, áp dụng vào đời sống hàng ngày của chúng ta sao cho an lạc hơn, hạnh phúc hơn thế thôi.

Đề tài Thứ bảy 8/9/2018 này là SÁM HỐI (vì còn trong mùa Vu Lan). Các bạn có thể tìm tài liệu đọc trước để buổi thảo luận, bàn bạc thêm sôi nổi… như thông lệ nhé.

Thân mến,

Đỗ Hồng Ngọc.

 

 

“Ảo Giác và Ảo Tưởng”

By Để lại bình luận

 

TẠI SAO CON NGƯỜI ĐẮM CHÌM TRONG ẢO GIÁC, ẢO TƯỞNG?

Nguyễn Hữu Đức (*)

Ảo giác là tình trạng có sự hư hỏng tạm thời về mặt ý thức đưa đến sự nhận định sai lệch, méo mó về không gian, thời gian. Có những chất từ lâu là ma túy loại mạnh nhưng gây ảo giác không nhiều, như thuốc phiện, heroin (bạch phiến, hàng trắng), cocain… Nay có những thứ gây ảo giác rất mạnh đang bị lạm dụng, đó là cần sa, thuốc lắc, ma túy đá,  N-ethylpentylone – chất tương tự cathinone là chất có trong cây khat, 5FR-MDMB-PICA – là chất tổng hợp giống cannabinoid của lá cần sa, psilocybin có trong cây “nấm thần”.

Suy cho cùng, con người tìm đến và sử dụng chất gây ảo giác để đắm chìm trong ảo giác là nhằm đạt được thứ “hạnh phúc” mà cái tôi của con người tội nghiệp đó nghĩ tưởng. Cái tôi luôn luôn vận hành trong sự lo âu, sợ hãi, thất vọng, tức giận, đau khổ nên thường đồng hóa hạnh phúc là dục lạc, khoái cảm, là sự an bình giả tưởng trong cảm giác cảm xúc khi bất ổn. Thế là con người lao mình, đắm chìm trong ảo giác mà ma túy, chất gây ảo giác đưa đến. Đang nhìn cuộc đời màu xám xịt, nhờ chúng người ta nhanh chóng đạt được sảng khoái, thần kinh được kích thích, có sự rối loạn trong suy nghĩ, cười không kiểm soát để thấy cuộc đời có màu hồng thật tươi. Rồi trí não bắt đầu bị ảo giác, mất các khái niệm về thời gian, không gian để thấy bản thân không còn sầu ải, khổ não nữa. Như nói ở trên, chất gây ảo giác có gây trạng thái gọi là “giải thể nhân cách” (depersonalization): Người bị ảo giác có cảm tưởng mình thành người khác, như trở thành siêu nhân, vị thánh, đấng cứu thế, làm thầy thiên hạ . Đối với nhiều người, cảm giác “trở thành siêu nhân, vị thánh, đấng cứu thế, làm thầy thiên hạ” cũng là một thứ “hạnh phúc”.

Triết lý Phật Giáo giúp tôi hiểu biết về nguyên nhân tại sao con người tìm đến ảo giác, ảo tưởng. Đức Phật Thích Ca là bậc giác ngộ về sự khổ, Ngài khẳng định: “Mọi người bình đẳng với nhau về khổ và đều có thể tự đi, tự đến trên con đường giải thoát khỏi khổ”. Đức Phật không chỉ lý giải về nỗi khổ của chúng sinh mà còn chỉ ra con đường diệt khổ. Năm giới (ngũ giới cấm) được Đức Phật chỉ ra nhằm cho mọi người thấy các phương pháp sơ bộ cần thực hiện (cũng là sự lưa chọn cần thiết) để ngăn ngừa những điều ác phạm phải gây thiệt hại cho mình và cho người, và làm những điều thiện có lợi cho mình và cho người. Năm giới đó là: Không sát sinh, không trộm cướp, không tà dâm, không nói dối, không uống rượu. Năm giới rất cụ thể và tưởng chừng đơn giản, nhưng suy đi ngẫm lại là con đường hiệu quả thoát khổ, có thể tạo nên hạnh phúc cho mỗi con người, cho gia đình và cho xã hội.

Riêng giới thứ năm, vào thời Đức Phật sống, người ta chỉ chứng kiến tệ nạn nghiện rượu tàn phá thân tâm của nhiều người, đã làm băng hoại hạnh phúc của biết bao gia đình. Khi đó chưa có các chất gây nghiện khác như ngày nay nên Đức Phật đã đề ra giới thứ năm là “Không uống rượu”. Trong thời đại ngày nay, rất cần mở rộng giới thứ năm là “Không dùng chất gây nghiện và gây  ảo giác”. Bởi vì, không chỉ có rượu là chất gây nghiện mà nhiều chất gây nghiện khác như ma túy, các chất gây ảo giác đang làm khổ sở biết bao nhiêu con người. Nếu con người thấu hiểu và thực hiện ngũ giới cấm, và nhất là thấm nhuần thuyết vô ngã của nhà Phật thì không chạy theo “hạnh phúc” mà cái tôi của con người đó nghĩ tưởng. Làm sao người ta phục tùng cái tôi chạy theo dục lạc, ảo giác khi thấu hiểu đó chỉ là ảo tưởng, và sự thật chỉ là “vô ngã”?

Ảo giác là ảo tưởng liên quan chủ yếu đến cảm giác, cảm xúc, nhất là do dùng chất gây nghiện gây ra. Nhưng xét cho cùng, ở mức độ cao hơn liên quan đến nhận thức, suy tưởng, bao trùm tâm thức con người, đó là ảo tưởng. Đang đè nặng lên con người chính là ảo tưởng trong suy nghĩ, và rồi ảo tưởng trong hành động.

Theo triết lý Phật Giáo, suy nghĩ hành động thường xuất phát từ vô minh, và nếu là vô minh sẽ chất chứa những ảo tưởng bản chất là tham sân si, chúng chỉ gây nên phiền não. Do sự tương tác không ngừng của những ảo tưởng mà tạo nên, nảy sinh quá trình tạo ra bản ngã tức “cái tôi”. Nếu bạn xem xét nó sâu hơn, bạn sẽ thấy rằng mỗi cá thể con người chỉ là những ảo tưởng tạo ra ý thức của một nhân dạng gọi là bản ngã. Bản ngã chỉ là một loạt ảo tưởng giữ chặt những hồi ức mà con người trân trọng trong quá khứ, những dự phóng, kỳ vọng tươi đẹp về tương lai. Muốn tự hiểu được con người mình, bạn phải ý thức được về quá trình xây dựng cái bản ngã đầy ảo tưởng đó.

Krishnamurti, nhà hiền triết nổi tiếng của thế kỷ 20, có thái độ rất quyết liệt với những “ảo tưởng” của con người.

Chân lý con người ước vọng đạt tới, nhưng thèm khát chân lý thường là một ảo tưởng. Krishnamurti cho rằng “Con người thèm khát chân lý, muốn vươn đến chân lý, muốn thu đạt chân lý trong tay, nhưng chân lý giống như ngọn gió, không thể bắt lấy nó, không thể cầm giữ nó trong nắm tay”. “Vậy thì đường nào đến chân lý?”, Krishnamurti lạnh lùng trả lời “Chân lý không có đường vào. Nó có ở đó cho ngài, ngài hãy nhận lấy hoặc ngài bỏ đi”.

Con người cần hy vọng, cần niềm tin, nhưng Krishnamurti lại bảo hy vọng thường là ảo tưởng của một tâm trí cùn lụt chẳng biết phải làm gì với hiện tại; còn niềm tin chỉ là sự ám thị hoang tưởng. Con người chạy tìm tình yêu, nhưng Krishnamurti lại bảo tình yêu theo nhiều kiểu hiện nay chỉ là sự dối gạt, vì con người hiện nay chỉ biết bảo toàn cho “cái tôi” của mình.

Con người hỏi vậy phải làm gì, Krishnamurti lại nói chẳng cần làm gì cả ngoài việc nhận ra và hiểu biết, chính sự nhận biết thấu hiểu đã là hành động tích cực rồi. “Chân lý không mang lại hy vọng, nó chỉ mang lại sự hiểu biết”.

Trong triết lý Phật Giáo, có phương cách nhận biết thấu hiểu ảo tưởng. Đó là tu tập chánh niệm, để có sự tỉnh giác, suy nghĩ sáng suốt, có thái độ đúng đắn trong mọi hành vi của con người.

(NHĐ)

……………………………………………

(*) GSTS Dược sĩ Nguyễn Hữu Đức còn là một họa sĩ vẽ biếm họa nổi tiếng! Bài viết này khá dài, phần đầu chuyên khảo về Y dược học, đã đăng trên tạp chí Văn hóa Phật giáo (ĐHN).

 

 

 

 

Từ một lá thư kỷ niệm…

By Để lại bình luận

 

Thư gởi bạn xa xôi,

Từ một lá thư kỷ niệm…

 

Bạn còn nhớ chị Minh Quân chớ phải không? Bà chị nhà văn tánh tình thiệt dễ thương, bụng dạ thẳng như ruột ngựa, nhớ không? Thiệt là tình cờ, mình vừa nhận được một email của Đèn Biển (Võ Quang)- người không xa lạ với Nguyệt Mai- kể về “một lá thư kỷ niệm” do anh Nguyễn Hữu Thuần, thư ký tòa soạn báo Tuổi Hoa năm xưa gởi Đèn Biển, vậy rồi Đèn Biển bỗng trở thành cái “cầu nối” giúp mình gặp lại mấy người con chị Minh Quân, trong đó bé út Minh Vĩnh hôm nào còn bế trên tay Mẹ mà nay đã đọc… Gió heo may đã về, Già ơi chào bạn! Minh Vĩnh viết: “thật là như giấc mơ”…

Xin phép Đèn Biển, Minh Vĩnh… cho anh Ngọc, cậu Ngọc được chia sẻ chút riêng tư nơi đây với những người bạn xa xưa của mình vậy. Chẳng qua đó cũng là một thứ bệnh của tuổi già thôi!

  • Nhà văn Minh Quân tên thật là Công Tằng Tôn Nữ Bích Lợi (1928-2009) còn có các bút danh khác là: Lan Vinh, Bửu Lợi…Bài thơ đầu tiên của chị đăng trên tuần báo Dân Chủ vào năm 1951. Truyện ngắn, thơ, bút ký rải rác ở Nhân Loại, Thần Chung, Nữ Lưu, Tuổi Hoa, Phổ Thông, Phụ Nữ Việt Nam, Văn Nghệ TP, Người Lao Động, Kiến Thức Ngày Nay… (theo Internet).

 

Nhà văn Minh Quân và các con. Bé út Minh Vĩnh còn bế trên tay.

Chị nổi tiếng với Những ngày cạn sữa (Giải thưởng Văn bút 1964-1965),

(internet)

(internet)

và nhiều tác phẩm khác như Khi ông cậu quý bị đắm tàu, Trên đường tìm ngọc, Lưới trời, Lữ quán giết người, Máu đào nước lã, Ngục thất giữa rừng già, Những ngày xanh, Vượt đêm dài, Mưa sa mạc, Theo chân thần tượng, Về thăm thầy cũ…

……………………………………………………………………

Đèn Biển gởi Đỗ Hồng Ngọc:

24.8.2018

Em chào anh Ngọc,

Anh khỏe không anh. Nhân hôm kia em có đăng một bài viết về bác Minh Quân, anh Hà Tĩnh (Nguyễn Hữu Thuần), thư ký tòa soạn Tuổi Hoa xưa có vào “còm” kèm theo một lá thư kỷ niệm. Em thấy thư có mấy chi tiết thú vị, trong đó có nhắc đến anh, nên gởi anh hình chụp lá thư, cùng “lời bình” của anh Hà Tĩnh, anh đọc chơi cho biết. Có chuyện này vui: chính nhờ lời giới thiệu cuốn Những Tật Bệnh… trên Tuổi Hoa của anh Hà mà em biết anh, và kiếm mua được cuốn này ở chợ sách Đặng thị Nhu sau 1975. Tiếc là nhỏ cháu mượn đọc rồi quăng đâu mất, nhưng em vẫn còn nhớ sách do La Ngà xuất bản, hình bìa giống bìa Tuổi Ngọc… Chúc anh nhiều sức khỏe!

Lá thư của Nguyễn Hữu Thuần, thư ký tòa soạn Tuổi Hoa:

Nhân Quang Vo (Đèn Biển) nhắc tới tác giả Minh Quân, tôi xin chia sẻ một kỷ niệm – một bút tích của Chị – tôi may mắn còn giữ, được tìm thấy cùng chỗ với mấy bản film tách màu Bìa Tuổi Hoa số Giáng Sinh 229. Thời điểm này chiến sự đang sôi động, tôi chỉ ghé tòa soạn nhận bài vở, thư từ mỗi chiều sau giờ tan sở. Thấy lá thư tôi vội gọi điện cho chị, ngỏ ý nhân tiện muốn được làm quen với BS Đỗ Hồng Ngọc, đang rất nổi trong giới học sinh, sinh viên bấy giờ. Bản thân tôi cũng rất ái mộ cái giọng văn hài hước, nhẹ nhàng mà rất chuyên sâu của ông thầy thuốc trẻ này Chị vui vẻ đồng ý ngay, còn thêm : ” Hay lắm. Ngọc nó dễ thương lắm em ” và hẹn sáng Chủ Nhật chị ghé tòa soạn rồi đi luôn. Tiếc rằng tối thứ 7 đó chúng tôi nhận được lệnh cấm trại 100%, và cuộc hẹn phải bỏ ngõ …

Thủ bút nhà văn Minh Quân
(hình của Nguyễn Hữu Thuần, Tuổi Hoa)

………………………….

Thư ĐHN gởi Đèn Biển (Võ Quang)

“Lúc anh đến chơi nhà chị MQ ở đường Phan Thanh Giản, nay là ĐBP, thì bé Vĩnh cũng còn nhỏ xíu. Lần đó cậu con trai (bé Minh? khoảng 10-12 tuổi) bị đau bụng, nghi Viêm ruột thừa (thời đó gọi Sưng ruột dư), chị MQ sai bé Nguyện, cô con gái thứ hai, xinh như mẹ, đến nhà chở anh đi khám bệnh cho Minh, cô vừa chạy xe vừa hát “Hạ Trắng” của TCS, anh nhớ mãi. Bây giờ các cô, các em đã về đâu cả rồi? Làm sao có buổi nào Đèn Biển về SG tụ họp một bữa cho vui, nhớ mời anh NHT nữa nhé. Anh NHT nay ở đâu, khỏe không?

……………………………………..

Và thư của Minh Vĩnh gởi Đèn Biển:

30.8.2018

“Chao ơi, anh Quang ơi, anh thật là cầu nối tuyệt vời.

Nghe anh nói bs Đỗ Hồng Ngọc vẫn nhớ tụi em làm em mừng quá. Hồi đó tụi em gọi bs là “cậu Ngọc” (mẹ em nhiều “em tinh thần” nên tụi em cũng có nhiều “Cậu”, “Chú” mà không phải bà con ruột thịt)  và rất quý và nể cậu. Cậu là ân nhân của gia đình em, hồi đó mẹ hay “tư vấn” cậu mỗi lần tụi em bệnh và đặc biệt, đúng như cậu kể, mà thật ra là 2 lần lận, cậu đã cứu sống anh Minh em vì định được bệnh khi mà nơi khác chẩn đoán không ra. Một lần là sốt xuất huyết mà y tế phường  không phát hiện ra, đến khi qua giai đoạn nặng, cậu biểu đem ngay vô bệnh viện. Một lần nữa là đau ruột thừa mà bs cũng không biết vì cứ đau âm ỉ, đến lúc gần vỡ…Ở nhà mẹ hay nhắc và khen cậu hoài.

Mấy năm sau này BS quá nổi tiếng, em vẫn “âm thầm” làm fan hâm mộ, mua sách của BS đâu sót quyển nào mà đâu có dịp nào để được gặp, cũng sợ “thấy người sang bắt quàng làm họ”. Em không ngờ cậu vẫn nhớ được nhiều như vậy. Anh Quang ơi, em cũng muốn được gặp lại cậu lắm. (…)

Em cảm ơn “cầu nối” nhiều nhiều.

Em Bé

……………………………………………………………………

Và, Minh Vĩnh viết cho cậu Ngọc:

31.8.2018

Kính thưa cậu Ngọc,

Con là Minh Vĩnh, con Bé (út) của bà Minh Quân. Cậu cho phép con được gọi là cậu như hồi trước nhe!

Vừa rồi, qua anh Quang Võ (Đèn biển), con được biết cậu còn nhớ tụi con và đồng ý cho con trực tiếp liên hệ với cậu qua email. Con mừng lắm.

Thưa cậu,

Chắc cũng như rất nhiều độc giả của cậu, con đã lớn lên với các cuốn sách của cậu, từ lúc ở tuổi teen đọc “Những tật bệnh thông thường trong lứa tuổi học trò”, đến khi lần đầu làm mẹ được mẹ con đưa cuốn “Viết cho các bà mẹ sinh con đầu lòng”, khi già đi để tìm đọc “Gió heo may đã về”, “Già ơi…chào bạn”, và đặc biệt là khi bắt đầu thấm triết lý nhà Phật để hiểu được “Nghĩ từ trái tim”, “Thấp thoáng lời kinh”, “Gươm báu trao tay”…

Nhưng con chắc con khác với rất nhiều độc giả âm thầm “ngưỡng mộ” cậu ở chỗ con có lòng biết ơn đặc biệt vì cậu là ân nhân của gia đình con. Mẹ con thường nhắc (mà lúc đó con cũng đủ lớn để nhớ) rằng cậu đã cứu sống anh Minh con hai lần. Một lần khi mới giải phóng, ít ai biết về sốt xuất huyết, cứ đem ra y tế phường, được cho thuốc hạ sốt, đến khi cậu đến và la lên, bắt nhập viện lập tức trong giai đoạn đã đi tiêu ra máu. Một lần nữa là anh Minh bị đau ruột dư mà biểu hiện không quá rõ, chỉ đau âm ỉ, đến khi cậu kêu nhập viện thì đã sắp vỡ…

Đã bao nhiêu năm qua. Con nghĩ là lúc đó mẹ con cũng đã trực tiếp nói lời cảm ơn cậu, nhưng con nghĩ đến lượt tụi con cũng phải nói được lời cảm ơn. Có lẽ cậu đã nhận được rất nhiều những lời cảm ơn, ca ngợi, nhưng tình cảm chân thành thì đâu có bao giờ thiếu chỗ để chứa, cậu nhỉ. Cậu cho phép con, thay mặt cả gia đình con được gửi lời cảm ơn và lòng trân trọng đến cậu, cậu nhé. Con là con của nhà văn nhưng chắc chỉ nhận được gen lặn của mẹ nên không diễn đạt được hết mọi điều và lại nói rất lộn xộn (do con hơi xúc động), nhưng con nghĩ sự chân thành chắc là điều quan trọng hơn, cậu nhỉ.

Anh Đèn biển có nói với con là cậu có hỏi thăm gia đình tụi con ra sao. Chị Quý (lớn nhất nhà) đã đi Canada, anh Minh thì đi Mỹ, Ở VN còn hai chị em: chị Nguyện và con. Con bây giờ cũng đã 55, con đi dạy và mới nghỉ hưu. Con rất mừng khi nghe anh Đèn biển nói có thể bữa nào cậu rảnh, cậu cháu mình, anh Đèn biển có thể hẹn gặp nhau nói chuyện chơi (thật là như giấc mơ!). Con hy vọng sẽ có dịp vui đó.

Con xin tạm dừng thư. Con kính chúc cậu luôn vui khỏe.

Con Minh Vĩnh

………………………………………………………

Tuổi già, hay nhắc chuyện xưa, bạn thông cảm cho vậy nhé.

Thân mến,

Đỗ Hồng Ngọc.

 

Có một cuộc Triển Lãm…

By Để lại bình luận

 

Thư gởi bạn xa xôi,

Có một cuộc triển lãm của một nhóm họa sĩ vào ngày 6.9.2018 này tại Bảo tàng Mỹ thuật Tp HCM, 97 Phó Đức Chính. Rảnh, dắt bầu đoàn thê tử và rủ rê bạn bè đến coi nhe, và có hứng thì “rinh” một bức dài cả chục thước về treo ở nhà nhé.

Hỏi Lê Triều Điển, “chủ xị”, sao gọi là “Chuyển Động”, anh nói đó là thân phận của Phù Sa… và anh đã phải trải ra cả chục thước vẽ vẫn chưa đủ để nói lên một điều gì về dòng Cửu Long thương yêu… Bỗng nhớ người bạn thầy thuốc Ngô Thế Vinh với những tác phẩm Cửu Long cạn dòng; Biển Đông dậy sóng; Cửu Long dòng sông nghẽn mạch…

Họa sĩ-Bác sĩ Thân Trọng Minh, bạn cùng lớp cùng trường hơn nửa thế kỷ trước, một người đa năng: làm thơ, viết kịch, truyện ngắn, tùy bút… từ thuở còn là một học sinh trung học bảo đáng lẽ moa phải học triết chớ không phải học y. Mình hiểu. Và dù vậy anh vẫn là một bác sĩ tim mạch khá nổi tiếng.

Hoàng Khởi Phong, Đỗ Hồng Ngọc… xem tranh tại Phòng mạch TTM (8.2018)

Một hôm, TTM phone gọi đến xem tranh anh sắp mang đi bày triển lãm với Lê Triều Điển và nhóm bạn. Anh bảo đến ngay đi, chỉ có Hoàng Khởi Phong đang chờ đây thôi… Hoàng Khởi Phong không phải ai xa lạ. Từ trước 75, chính anh đã mang tập “Thơ Đỗ Nghê” từ Đà Lạt về cho mình tại bệnh viện Nhi đồng Saigon. Thời đó, một tập thơ ronéo không phép do Thân Trọng Minh, Trần Hữu Lục và bạn bè in ấn từ Đà Lạt mang về Saigon không dễ chút nào! HKP vẫn là người bạn khoái hoạt như xưa, ha hả cả cười, nói ôi thôi đủ thứ chuyện trên đời, bè bạn bốn phương tám hướng…

Mình “phỏng vấn ” nhanh TTM: Tại sao vẽ? Tại viết không được nữa! Rồi bạn nhắc, những cuộc triển lãm trước đây với Đinh Cường, Trịnh Công Sơn, Lê Ký Thương, Trương Thìn, Trần Hoàn… Xưa lắm, những ngày đầu nhờ có Đinh Cường hướng dẫn vẽ… Mình nhớ năm 1982, Đinh Cường có một đợt triển lãm bỏ túi ngay tại phòng mạch của Thân Trọng Minh tại Chợ Lớn. Tranh bán cái vèo sạch trơn giữa thời buổi đầy khó khăn đó. Hôm đó mình cũng kịp ôm một bức nhỏ xíu Đinh Cương vẽ mấy con chim trên gộp đá ở Đèo Cả. Cũng hôm đó, mình viết bài thơ “Suzanne” tặng TTM, khi thấy một bệnh nhân nữ ôm ngực, tái xanh môi, ngồi đợi khám…

Moa vẽ sơn dầu cũng không nổi nữa rồi. Mệt, lâu lắc. Thôi thì vẽ một kiểu khác… sẵn mấy tờ lịch đầy màu sắc, tạo hình ngay trên đó, xong bức tranh như chớp… Thì ra vậy. Nhưng đẹp. Vẽ cái gì? Vẽ cái gì ẩn ức, chất chứa trong lòng… Vẽ xong, như khánh kiệt! Những mặt người và Rắn, những con cá mắt trừng thao láo, những con chim Cú nhìn xuyên đêm…

Nào Cá nào Cú… bên cạnh khay thuốc và dụng cụ y khoa…

Có một bức tranh của TTM đã được Dương Nghiễm Mậu làm sơn mài. Một bức tranh kỷ niệm, dành riêng.

Bức tranh TTM do DNM làm sơn mài.

Mình cười, ái dà, ám ảnh vườn Địa Đàng chăng, toàn Rắn với Rắn. Ai bảo ăn trái cấm rồi sinh sự!

Một lúc, thêm họa sĩ Lê Ký Thương, người bạn thiết của chúng tôi cùng đến. TTM tay không ngừng đốt thuốc lá, nâng ly bia, hào hứng tỏ bày trong chỗ tình thân…

Buổi “duyệt tranh” như vậy đã xong. Có một bức tranh Minh vẽ con mắt đen của chính mình và đầy những con mắt trắng còn lại. Mình bảo: có “Ngũ nhãn”, sao không nhìn?

 

Từ trái: Thân Trọng Minh, Đỗ Hồng Ngọc, Hoàng Khởi Phong, Lê Ký Thương
(Phòng mạch TTM, Saigon 8/2018)

 

Thân mến,

Đỗ Hồng Ngọc.

……………………………………………………………………………

Viết thêm:

Có một bài “thơ” của Đinh Cường gởi Thân Trọng Minh, nhớ những ngày xa xưa ở Đà Lạt và những bạn bè:

 

Bài Rosée 2

Trước khi đi làm chị Nguyệt Mai nhắn
anh có hứng viết mấy hàng về hai phác
thảo chân dung Thân Trọng Minh anh
Đỗ Hồng Ngọc mới gởi. tôi đi bộ qua
Starbucks kêu ly cà phê, cái croissant
(nhớ Nguyễn Quang Chơn cũng ngồi
Starbucks ở Phú Mỹ Hưng, cũng thích
vẽ phác thảo chân dung bạn bè, khi có
chút rượu thì sắc nét hơn)

Trở lại hai chân dung Thân Trọng Minh
Đỗ Hồng Ngọc vẽ. cái thứ nhất lim dim
nét nhìn u hoài một nostalgia. điếu thuốc
chưa tàn. những nét bút dạ đen đan nhau
như tiếng kèn đồng một điệu blues nào.
cái thứ hai nét màu xanh dương tươi vui
hơn. sẽ gởi cho Rosée xem để nhớ lại
môt chàng trai si tình đứng chờ trước
Couvent des Oiseaux khi cô gái 16, 17
tuổi đôi mắt to đen như con nai ngơ ngác…
Những năm Đà Lạt đẹp như mơ. những
mối tình đẹp như mơ. chẳng hạn của
Nguyễn Xuân Hoàng và Vy. của Lộc
và Phi Anh – ôi Lê Uyên Phương với
tiếng hát cùng tiếng đàn thùng chết điếng
đêm khuya đầy sương mù bên kia Domaine
de Marie. hình như Phạm Cao Hoàng
cũng có lần hẹn người yêu đến quán
Lục Huyền Cầm. để mơ cùng tôi nhé
Cúc Hoa giấc mơ Đà lạt thời chưa biết buồn
và làm sao quên được người nhạc sĩ ấy
đã yêu Đà Lạt như cánh vạc bay. như rừng
quỳ vàng dại. còn tuổi nào cho em…
còn tuổi nào cho chúng ta hỡi Minh hỡi Ngọc.
Virginia, Aug 26, 2014
Đinh Cường

Thân Trọng Minh by Đỗ Hồng Ngọc phác thảo 2014.

 

Vu Lan: Bông Hồng Cho Mẹ

By Để lại bình luận

Vu Lan: Bông Hồng Cho Mẹ

Đỗ Hồng Ngọc

Mùa Vu lan.  Thật may mắn cho những ai được cài đóa hồng trên ngực áo. Bởi họ còn Mẹ. Tôi thì cài bông trắng. Nhưng điều tôi tin chắc là mẹ tôi đã gặp… bà Ngoại, và vì thế, mẹ đã có thể gài lên ngực một đóa hồng thật tươi từ đó…

Bông hồng cho Mẹ

Con cài bông hoa trắng
Dành cho mẹ đóa hồng
Mẹ nhớ gài lên ngực
Ngoại chờ bên kia sông…

Đỗ Hồng Ngọc
(Vu Lan 2012)

Võ Tá Hân, người nhạc sĩ đã có đến hơn 30 CD nhạc Phật giáo và hằng trăm khúc tình ca nổi tiếng, một hôm tình cờ đọc được bài thơ ngắn ngủn này đã cảm xúc viết nên khúc hát Vu Lan thật thiết tha dành cho những người con… không còn Mẹ.
Và tiếng hát da diết của ca sĩ Thu Vàng thấy trên youtube:

 

 

Rồi Bội Hoàng, từ Cần Thơ đã cảm tác :

Tình yêu còn mãi

Đọc bài thơ mà mắt lệ đoanh tròng
Ai thấu hiểu một tình yêu đã mất
Ai tự hào cài hoa hồng lên ngực
Dù đã qua cái tuổi cổ lai hy!

Con chỉ muốn luôn được cài hoa đỏ
Dù tuổi đời Má đã rất mong manh,
Dù con Má đã con cháu vây quanh,
Vẫn muốn được mỗi ngày chăm sóc Má.

Được bón cơm, được đút cháo, châm trà
Được tắm rửa, được thay quần áo mới
Được ngồi bên nghe những lời Má nói
Mà dậy lên niềm thương cảm riêng tư

Má bỏ con năm Má chín mươi tư
Rời cõi tạm, Má lên đường thanh thản
Con cài hoa cho màu áo Má đỏ
Để Má về gặp Ngoại vui đoàn viên

(Bội Hoàng, 2014)

Nhà thơ Nguyễn Thị Khánh Minh từ Santa Ana, mùa Vu Lan 2016 viết trong bài “Ngoại Chờ Bên Kia Sông”:

“Lại đến mùa Vu Lan. Những đóa hồng đỏ hạnh phúc bung nở vành môi vẽ một vòng xum vầy thỏ thẻ Mẹ Ơi. Những đóa hồng trắng ngân đọng nước mắt lung linh đôi bờ xa vắng âm vang tiếng gọi Mẹ Ơi. Trong niềm, vừa hân hoan vừa cảm động, tôi nhớ đến bài thơ về Mẹ mà khi đọc nhịp tim tôi như bị nghẹn,

Con cài bông hoa trắng
Dành cho mẹ đóa hồng
Mẹ nhớ gài lên ngực
Ngoại chờ bên kia sông

(Bông Hồng Cho Mẹ, Đỗ Hồng Ngọc)

Thử xem. Đọc. Nghe. Rồi hít vào một hơi thở sâu, im vắng, thì mình như nghe được tiếng nước mắt đang vỡ ra… Vỡ bung như ngọn sóng xanh lấp lánh biển pha lê. Vỡ tung như ngọn pháo hoa rơi vô vàn sợi ánh sáng trong đêm. Những cái vỡ, không tan mà thăng hoa, phải chăng đó là tận cùng của Đẹp? Như hạt nước mắt này, nó bung bung. Ánh lên bóng của Ngoại đang đứng bên kia sông, bên kia là bên của miên viễn không còn sinh tử? Và Mẹ, Mẹ đang từ cõi chết đi vào cõi sống ấy để lọt vào vòng ôm ấm áp của Ngoại. Mẹ đi từ nụ hồng đỏ nở duyên trùng phùng Ngoại. Ý thơ mầu nhiệm làm sao.

Tôi thấy không nói nên lời được để tả cho chính xác cảm giác của mình về sự mênh mang “ý tại ngôn ngoại” trong sâu thẳm bài thơ này. Về cái rất không nghĩa của Mất Còn. Đến với tôi là ý niệm con đường sinh tử đang xóa đi dưới cảm xúc của đứa con, -là Đỗ Hồng Ngọc đây-, người chiêm nghiệm sống chết thật là như không, đóa hồng trắng người đang đeo là một thực tại, đóa hồng đỏ đang rưng rưng trên áo Mẹ kia, là áo nghĩa của thực. Tất cả đều ở thì đang, không còn hôm qua ngày mai phút tàn giây tới. Sinh mệnh không khởi đi và chấm hết bằng hai đầu tiếng khóc nữa. Là Đây. Là Đang. Một thực tại sống động xóa hết biên giới không gian và thời gian. Hình dung Mẹ, trong hơi thở hắt ra bỗng trong suốt nhẹ nhàng đứng lên, trong ngày hội tưng bừng của Tình Mẫu Tử, cúi nhìn bàn tay đứa con run run cài lên ngực áo mình một đóa hồng đỏ, và Mẹ phất phới đi trong nôn nao cho kịp giờ hẹn với Ngoại. Ôi ta mất mẹ và ôi Mẹ vừa có Ngoại. Vô biên lâng lâng nỗi Còn Mất… Huyễn ảo vô cùng khiến những giây tơ vi tế nhất trong cảm xúc ta bị đánh động.

Ngoại Chờ Bên Kia Sông, tôi viết hoa vì mỗi mỗi chữ của câu thơ này là khởi đề dẫn đến chiêm nghiệm ảo hóa về sinh tử. Và toàn bài thơ là tấm tình trong vắt ban sơ của người con, rất nhỏ, mà cũng đã rất già. Bởi rất nhỏ thì mới yêu thương Mẹ được hồn nhiên như thế. Và phải chăng, rất già mới có thể biến yêu thương ngây thơ thành một tình yêu vượt qua được đau đớn của chia lìa sinh tử, như thế.

Cảm ơn Nhà thơ Đỗ Hồng Ngọc, cho tôi biết thêm một nhịp đập thương yêu nữa của Hiếu Tử, cho tôi từ bây giờ đã có thể chấp nhận một cách nhẹ nhàng khi nghĩ đến một lúc nào đó phải xa Mẹ. Không phải là một cái xa hẳn rồi, mất hẳn rồi như tôi vẫn thường nghĩ nữa. Trong hạt nước mắt rơi lại thấp thoáng nụ cười, nhìn Mẹ của ta lại cài hoa hồng đỏ về bên Ngoại. Ôi! Cái không nói của Ngoại Chờ Bên Kia Sông đã lấp đầy cảm xúc và ý nghĩ của tôi đến thế!

Và lúc này đây, còn được thấy mẹ ra vào thì hãy thỏ thẻ bên vai mẹ rằng,

… mỗi ngày đi qua đang cài cho con một bông hồng… (thơ Đỗ Trung Quân)

Trong hoan hỷ địa mẫu tử, tôi đọc thầm cho riêng mình, gửi đến các con tôi,

… tận cùng hạt lệ mẹ
là nước mắt con rơi
tận cùng tiếng cười mẹ
là nụ cười con vừa mở
và con ơi
tận cùng hư vô mẹ
sẽ một ánh nhìn theo con. trở lại 

(thơ NTKM)

Thưa có phải cũng có chút gặp gỡ giữa “sẽ một ánh nhìn theo con. trở lại” và “Ngoại Chờ Bên Kia Sông”?

NTKM
Santa Ana, Mùa Vu Lan

mà nhà phê bình Tô Thẩm Huy cảm thán:

“Bài thơ ngắn, vỏn vẹn 20 chữ, mà thâm thúy, ảo diệu vô cùng. Đọc lên điếng cả hồn.

Phải chép lại ra đây.

Con cài bông hoa trắng
Dành cho Mẹ đóa hồng
Mẹ nhớ gài lên ngực,
Ngoại chờ bên kia sông

Rõ ràng Nguyễn Thị Khánh Minh đã cảm bài thơ đến vô cùng, đến “tận cùng của đẹp”, tận cùng của ý nghĩa sinh tử kiếp người, không khởi đầu, không chấm dứt. Thời gian tan biến mất. Thơ tuyệt, mà người cảm thơ cũng quá tuyệt. Thật là may mắn có được người đồng điệu như thế.

Bài phổ nhạc hay, hai giai điệu khác nhau mà hòa hợp, hỗ tương lẫn nhau. Tuy thế, cảm xúc khi đọc bài thơ nó đến ào ạt, như cùng một lúc nó trào dâng, bủa vây tứ phía, làm bàng hoàng, run rẩy khắp cả châu thân. Cảm xúc từ bài nhạc nó đến khoan thai, từ tốn, êm đềm”.

Lê Uyển Văn từ Trà Vinh viết: Bài viết tuyệt vời được khơi nguồn từ bài thơ đẹp. May mắn cho chúng ta được thưởng thức những tuyệt phẩm này. Xin đa tạ!

Còn Trieu Minh (Úc) ghi cảm nhận khi nghe bài hát từ giọng ca Thu Vàng: “ Doc va nghe Nhac, nghe Nghen o nguc, nuoc tu lan tren Ma”.

ton  t thì comment: “Nghe nhức xương, thấm tới tủy”;

chrslam thì ghi: Đã nghe đi nghe lại cả chục lần bài hát này. “…Mẹ nhớ gài lên ngực. Ngoại chờ bên kia sông…” Một cảm giác khó tả. Cám ơn thi sĩ và nhạc sĩ.

Và E-Temple ghi nhận: “ Chỉ có 4 câu ngắn ngủn thôi mà thành lời ca, và hát mãi không muốn dừng.  Con dập đầu lạy Phật, xin Mẹ được vãng sinh ‘ Nam mô Đại Từ Đại Bi A-Di-Đà Phật….’”

Nguyễn Thị Tịnh Thy từ Huế viết trong “Yếu tố bất ngờ trong bài thơ bông hồng cho mẹ”:

“Bông hồng cho Mẹ của bác sĩ – thi sĩ Đỗ Hồng Ngọc là một bài thơ hay về mẹ. Hay đến mức nào? Hay đến mức lặng người, lạnh người… Bài thơ được viết theo thể tứ tuyệt ngũ ngôn, chỉ vẻn vẹn bốn câu, hai mươi chữ nhưng đủ để khiến người đọc có nhiều phức cảm buồn vui, thấu đạt lẽ sinh tử, cảm ngộ điều được mất… để có thể tỉnh thức, an nhiên trước sự nghiệt ngã của quy luật sinh ly tử biệt.

(…)

Viết về cái chết, về nỗi đau tử biệt nhẹ nhàng như thế, nhà thơ đã thấm nhuần triết lý của nhà Phật. “Vô thường”, “sắc không”, “tứ khổ”, “diệt khổ”, “từ ái”… được chất chứa trong từng câu chữ giản dị tưởng chừng như không còn là thơ, không phải là thơ.  Mặc dù bài thơ đậm chất triết lý, nhưng chất triết lý ấy đến một cách đơn giản, không trau chuốt gọt giũa, không cao đàm khoát luận. Mọi cảm xúc, tình cảm trong bài thơ vừa như có, vừa như không; vừa rất nặng, vừa rất nhẹ; vừa hiện thực, vừa kỳ ảo. Tất cả đều tùy thuộc vào cách mà mỗi người cảm nhận về cái chết, về tình mẫu tử, về lẽ tử sinh. Sâu sắc và đa nghĩa như thế, Bông hồng cho Mẹ là cả một chân trời nghệ thuật mà ở đó, mọi đường nét nghệ thuật dường như tan biến trong tình cảm sâu nặng của người con đối với mẹ, để rồi lan tỏa đến người đọc. Khiến cho người đang nằm có thể bước đi, khiến cõi chết trở thành cõi sống, khiến âm dương cách biệt trở nên gần lại, đậm chất nghệ thuật nhưng không thấy dấu hiệu của nghệ thuật…”

(đặc san Liễu Quán, số 12, Vu Lan 2017).

Mùa Vu Lan này, xin gởi bạn đôi dòng về bài thơ Bông Hồng Cho Mẹ như một lời chúc mừng đến bạn, người đã rất sướng vui, tự hào, khi còn được cài một bông hồng đỏ thắm trên ngực áo của mình! “…Rồi một chiều nào đó anh về, nhìn Mẹ yêu, nhìn thật lâu… rồi nói nói với Mẹ rằng… Mẹ ơi, Mẹ ơi, Mẹ có biết hay không?” (Phạm Thế Mỹ).

(Đỗ Hồng Ngọc)

Nguồn: https://tranthinguyetmai.wordpress.com/