Các mẹ ơi, lâu nay mục Dinh dưỡng không có chủ đề thảo luận nào thật sôi nổi, mình xin mạn phép đưa chủ đề này lên để chúng mình cùng nhau trau đổi ý kiến và kinh nghiệm nhé.
Ví dụ trước tiên là trường hợp của mình: Mình sinh SuSu sớm 2 tuần, sinh ra có 2,6 kg thôi. Trộm vía ! SuSu đang lớn lên hầu như không bệnh tật, không lười ăn, thông minh, hiếu động, tăng cân đều đặn và ăn uống rất tốt. Như vậy mình nuôi SuSu khá không???
Mình lược trích dưới đây bài viết của BS.Đổ Hồng Ngọc :
Tới 2 tuổi trẻ đã cao 85cm, bằng nửa chiều cao lúc trưỡng thành, não đã phát triển đạt 80% rồi. Nuôi con giỏi chính là trong những năm đầu đời. Về sau, thì đã muộn, dù có hối hận, có bồi dưỡng đặc biệt gì nữa cũng trể rồi! Không thể làm cho bộ não lớn ra được nữa, không thể làm cho xương mọc ra được nữa. Nhờ gì mà trẻ lớn và phát triển nhanh như vậy? Chính là nhờ ĂN, nói khác đi là nhờ nuôi giỏi, nhờ dinh dưỡng tốt. Nuôi giỏi, ta mới có đứa con khoẻ mạnh, ngoan ngoãn, thông minh, phát triển thể chất, tinh thần và vận động tốt. Nuôi dở, ta sẽ có một đứa con òi ọp, bệnh hoạn, đau ốm liên miên, tốn tiền thuốc không biết bao nhiêu, kết quả là trẻ sẽ bị còi xương, ốm yếu, khờ khạo!
Vậy nuôi trẻ thế nào cho giỏi? Có khó không?
– Rất dễ! Chỉ cần có tí hiểu biết về khoa dinh dưỡng, ăn uống đúng cách là được ngay!
Như chúng ta đã biết, có 3 yếu tố trong sự phát triển của trẻ: Lớn (cao và lên cân nhanh), có trí khôn (biết cười, biết nói…) và vận động (biết lật, biết bò, biết trườn, biết đi, biết chạy…). Thức ăn phải làm sao đáp ứng được cả 3 mặt đó: Có thức ăn làm sao cho mau lớn, gọi là thức ăn xây dựng (cá, thịt, trứng, sữa, đậu…); có thức ăn giúp trẻ thông minh, chống bệnh tật, gọi là thức ăn bảo vệ (rau, trái cây, khoáng, chất vi lượng…), và có thức ăn giúp trẽ có đủ nhiên liệu để hoạt động là thức ăn vận động (đường, bột, gạo, khoai, bắp, mỡ, dầu…). Thiếu thứ nào cũng bị lệch lạc, bệnh hoạn. Hiểu 3 nhóm thức ăn vậy rồi mà vẫn chưa đủ. Còn phải biết phối hợp các loại thức ăn sao cho ăn được ngon, ăn nhiều và có đủ chất:
– Khi ta ăn một khúc bánh mì có thêm thịt, phết tí bơ và ít rau xanh, ta có đủ các chất: bánh mì (bột), thịt (đạm), bơ (chất béo, cung cấp năng lượng) và rau xanh (vitamin, khoáng)
Ngoài ra còn phải biết cho ăn theo lứa tuổi. Trẻ sơ sinh làm sao mà ăn bánh mì được !. Trẻ sơ sinh đã có sữa ! Điều kỳ diệu là trong sữa mẹ có đủ cả 3 nhóm thức ăn một cách cân đối, cho nên trẻ chỉ cần sữa mẹ thôi là đủ trong 4 tháng đầu, sau đó mới bắt đầu cho ăn dặm thêm.
Ở trẻ con bếp ăn còn quan trọng hơn là tủ thuốc
Đa số bệnh ở trẻ con đều tự khỏi, không cần phải dùng thuốc, ngược lại nếu không được ăn uống đầy dủ thì trẻ sẽ bị bệnh nặng hơn, bệnh lâu lành hơn và gây ra nhiều bệnh khác nguy hiểm hơn, gọi chung là sai dinh dưỡng. Khi đã sai dinh dưỡng rồi, phải kiên nhẫn sửa chữa lại, có khi hàng tháng mới có kết quả: Thí dụ cho trẻ bú sai về chất cũng như về lượng, trẻ bị rối loạn tiêu hóa, gầy ốm, bụng to, ói ỉa hoài thì phải sửa chữa cách cho ăn, từ từ trẻ mới phục hồi được. Phải kiên nhẫn vì thuốc men lúc đó chỉ là phụ, cái chính là ăn uống đúng cách.
Các bệnh còi xương, suy dinh dưỡng phù (Kwashiokor), suy dinh dưỡng teo (Marasmus), thiếu sinh tố A (quáng gà, mù mắt) thiếu sinh tố B1 (liệt, suy tim cấp rất dễ chết), thiếu sinh tố C bị xuất huyết, cong xương v.v…đều những bệnh do sai lầm trong ăn uống mà ra cả, phải chữa bằng ăn uống.
Thiếu máu ở trẻ chủ yếu là do thiếu sắt, vì thế mua B12 – Campolon chích không có lợi bằng ăn đậu nành, mè, rau dền, trứng gà, rau muống. Chỉ cần ăn cà rốt, ăn trứng là đủ ngừa mù mắt ở trẻ; nhiều trẻ bị mù lòa oan uổng vì “cái dốt” của chúng ta rất đáng trách!
BS Đỗ Hồng Ngọc
(trích từ sách Nuôi con)
Cam on Bs, khong ngo nhung thuc an vua re tien, de tim.. ma co the ngua nhung benh tat cho tre con nhu the, tuy nhien nhung ba me vung que lam sao co kien thuc nay? phai nho den Trung tam truyen thong suc khoe… cac bac si co thoi gian tan tinh huong dan hay la can bo suc khoe di vao vung sau vung xa. Dieu nay can den cap lanh dao, dac biet lanh dao lien he den Y te, Suc khoe…nang cao kien thuc va ho tro cuoc song cho can bo de ho an tam lam tron trach nhiem.
Sao Bs khong the tim duoc nhung hinh anh giong nhu nguoi A Chau, dac biet la Viet Nam de dua len NET, ma chi toan la ngoai quoc vay.
Cảm ơn bạn đã góp ý. Đã sửa rồi. Và sẽ rút kinh nghiệm về việc chọn hình ảnh minh họa.
Cam on Bs DHN rat nhieu, em be A CHAU hay VN? trong bu bam va de thuong lam! dau thua gi Be Au Chau.
Trong lan ve truoc toi co mua 2 quyen ” Viet cho cac ba me sanh con dau long” cua BS , 1 de tang cho con gai cua Chi ban ( chi ay la ban hoc hoi tieu hoc o truong lang) bay gio dang nuoi dua chau ngoai dau long, 2 la cho minh de cho cac chau hay ban be muon doc.
Chau gai duoc ngoai nuoi o mien que, cu ngoi mai tren xe day, vi Ngoai ban qua nhieu trong viec cham lo vuon tuoc, chi de chau voi ba CO ngoai, con cha me em be lam viec o Sai Gon, cu cuoi tuan moi ve 1 ngay va dem. Chau rat thu dong, trang met, chi mim cuoi nhe voi nguoi quen. Hy vong quyen sach se lam thay doi chut it gi cho cach nuoi nang va sinh hoat toi em be. Toi nghi do toi mua tang, Cha Me em khong biet de mua hoac khong dam mua de doc, Du cong lao, tri tue cung thoi gian BS bo ra cho quyen sach ay vo vung to lon nhung dan que ma, ho ngai phai ton tien ve SACH. Toi uoc gi trong tuong lai, toi co ca mot nha sach du loai: Suc khoe, giao duc, Thien dinh, The duc…. tat ca nhung gi tao loi ich cho nguoi dan trong lang noi cha me toi song, roi cho MUON nhu THU VIEN vay.
Chào bác sĩ!
Cháu đã đọc bài này rất nhiều lần, cháu cũng làm theo đúng lời bác sĩ dặn: cho trẻ bú mẹ sớm, cho trẻ ăn dặm phối hợp các lọai thực phẩm khi đến tuổi, vậy mà bé nhà cháu vẫn chậm lớn: bé gái được 8 tháng chỉ nặng có 7kg, dài 65cm. Gần đây bé lại bị bệnh viêm đường hô hấp trên cấp, phải uống thuốc cả tuần mà không bớt, bé vẫn chưa có dấu hiệu mọc răng, chưa ngồi vững. Bé không chịu uống sữa, cả sữa mẹ lẫn sữa ngòai, dùng múc muỗng đổ vào miệng hoặc bú bình đều không chịu, bé lè lưỡi đưa cả ra ngòai. Cháu đi làm cả ngày, trong giờ làm, cháu tranh thủ vắt sữa cho vào bình để tủ lạnh, chiều về làm nóng rồi cho đổ muỗng cho bé, vậy mà bé cũng chẳng chịu bú. Nhiều hôm cháu phải đổ đi mà lòng thấy xót xa quá chừng. Bé chỉ thích ôm vú mẹ mà bú, nhưng cháu đâu có thời gian mà ở nhà ôm bé hòai được, với lại khi đi làm, sữa tiết ra không còn nhiều nữa, nếu bé không chịu bú bổ sung sữa bò thì sẽ không đủ dinh dưỡng.Mỗi ngày bé nếu ép bé, thì bú được khỏang 360ml sữa bột và 100ml sữa mẹ (không kể bé bú sữa mẹ ban đêm). Bé cũng thích ăn, nhưng cháu không dám cho bé ăn nhiều vì thời gian này sữa vẫn là chính nên chỉ cho bé ăn ngày 2 lần , mỗi lần hơn nữa chén cháo xay nhuyễn nấu với các nhóm thực phẩm mà bác sĩ đã chỉ dẫn.Mặc dù bị bệnh nhưng bé nhà cháu vẫn vui vẻ hồn nhiên lanh lợi. Chồng cháu cho rằng cháu không biết nuôi con nên mới để bé như vậy. Chồng cháu bảo không cần ép bé bú gì hết cứ để bé làm gì bé thích rồ tự nhiên bé sẽ lớn lên. Câu nói của chồng cháu chắc cũng gần giống như ý của bác sĩ trong cuốn sách: “viết cho các bà mẹ sinh con đầu lòng” đúng không ah? Nhưng thực sự nhìn vào cái bảng chỉ số tăng trưởng của bé, cháu thật sự không an tâm được. Bác sĩ cho cháu lời khuyên cháu phải làm gì bây giờ đây ah?
Xin cảm ơn bác sĩ.
Cần biết cân nặng lúc sanh là bao nhiêu? Dù sao, bé có vẻ gầy và cao. Tình trạng suy dinh dưỡng đã rõ. Cần tăng cường bữa ăn, nếu cháu thích ăn, vì đã 8 tháng, ngày có thể ăn 2 chén cháo. Thêm dầu mỡ vào cháo để tăng năng lượng. Tìm đọc thêm cuốn NUÔI CON. (Nên đặt câu hỏi về chuyên môn thế này trên mục Giao Luu thì tốt hơn).
Bác sĩ ơi!
Cháu đã đăng ký diễn đàn nhưng không post được bài ah!
Cháu 6 tuổi bị suy dinh dưỡng.. đã đi khám nhiều nơi nhưng ko pt tốt. Cháu kén ăn, ăn ít.. nặng 14.5kg, cao 110cm.. Nhờ BS tư vấn giúp ạ
Không thể “tư vấn” trên mạng đuợc cháu ạ. Cần phải biết gia cảnh, trai hay gái, con thứ mấy, sinh nặng mấy ký, bú gì? ăn gì? thích ăn gì? uống thuốc gì?… tại sao biếng ăn, tại sao SDD? thì mới hướng dẫn được!!
Nên biết rằng càng uống thuốc bổ sẽ càng biếng ăn! Chỉ nên cho bé ăn món gì bé thích. Không ép ăn. Nên thêm dầu mỡ vào thức ăn. Tìm đọc cuốn Viết cho các bà mẹ sinh con đầu lòng, đọc và làm theo chương NUOI CON SAO CHO GIOI?.
Bé nhà em ăn cũng dược lắm nhưng cứ ăn một chút là bé nhợn nhợn muốn ói,có khi gần hết chén lại muốn nhợn lên rồi nôn ra hết. Xin Bác sĩ tư vấn dùm làm sao để bé hết nhợn. Cám ơn Bác sĩ
Bé nhà em được 16 tháng tuổi nặng 10,5 kg bé biết đi hồi 10 tháng, nhưng giờ chỉ mới có 5 răng, bé phát triển bình thường, mỗi ngày bé ăn 3 chén cháo đầy đủ 4 nhóm chất như bác sĩ dặn ăn 1 bữa trái cây và một bữa sửa chua, chỉ uống sữa mẹ ít chịu uống sữa ngoài. Nhưng dạo gần đây bé có dấu hiệu ngán cháo ăn rất lơ là, thình thoảng ăn sữa chua hoặc uống sữa khoảng 2 tiếng sau là nôn ra hết. Như vậy bé có phải rối loạn tiêu hóa không, có cần bổ sung gì, có thiếu canxi không nhìn bé ngủ dậy trông rất mệt mỏi, nhừ nhẫn. Xin Bác sĩ cho chau lời khuyên cần phải làm gì, bổ sung gì cho bé dể bé khỏe mạnh.Cám ơn bác sĩ nhiều.
Trả lời chung các bà mẹ: Hãy bình tĩnh. Đừng nóng vội. Đừng ép. Cần có thời gian để bé làm quen với một thứ thức ăn mới. Đọc kỹ chương Nuôi con sao cho giỏi và các chương liên quan khác trong cuốn Viết cho các bà mẹ sinh con đầu lòng, đã có hướng dẫn chi tiết trong đó (bài viết trên web này chỉ là một phần nhỏ). Khi bé có vấn đề bệnh lý, thì nên thăm khám ở một bác sĩ Nhi khoa. Vì cần phải nhìn em bé, nghe em bé thở, khám tim mạch, xem niêm mạc, xét độ nhăn da, phản xạ gân xương v.v… thì mới có thể cho thuốc và lời khuyên đúng được. Không thể khám chữa bệnh trên Internet. Thân mến.
Xin chào bác sĩ!
Bé nhà cháu được 9 tháng, cách đây 2 tuần bé sốt không rõ nguyên nhân đi khám bác sĩ tư bảo bé bị viêm họng và mũi cho uống thuốc, bé đỡ nhưng sau đó có ho bác sĩ lại cho uống kháng sinh bé ho hơn nên cháu sợ cho khám ở nhi đồng 2, bé có đỡ hơn tý sau đó tái khám bác sĩ Đỗ Châu Việt thì đỡ hẳn (bác sĩ bảo bé viêm phế quản), 16/4 bé tái khám bác sĩ cho uống thêm 3-4 ngày không cần tái khám nữa, thế nhưng tối qua lại ấm người và sốt, cháu lo quá chiều nay hẹn khám bác sĩ Việt ở NĐ2, không biết Bác sĩ Việt và bác sĩ Ngọc có phòng mạch riêng không vì bé khám ở NĐ2 mỗi lần hơn 400.000đ mà đi nhiều lần tốn tiền quá bác ơi. Cháu ở q7 bác ạ.
BS Việt khám bệnh các ngày thứ 2,4,6 tại 399/8 Nguyễn Đình Chiểu, Q3 từ 17-19g
Bac si oi, xin cho em hoi, be e duoc 7 thang nhung nhe can, moi ngay em cho an 2 cu chao say nhuyen nhu bot, 4 cu sua, moi cu 120ml. Nhug sao van khong cai thien duoc can nang cua be. Xin bac si cho em loi khuyen a. E that su rat lo lang
Không có cách nào tốt hơn là em phải đưa bé khám chữa trực tiếp ở một bác sĩ chuyên khoa dinh dưỡng trẻ em. Và rất cần tham khảo cuốn “Viết cho các bà mẹ sinh con đầu lòng”, đọc kỹ chương Ăn Dặm và chương “Nuôi con sao cho giỏi”.
Em di kham roi, bsi chi cho uong men tieu hoa, cac vitamins.
Cháu chào bác! Cháu được biết bác qua Hội Sữa Mẹ trên Facebook, vì admin bên đó đã giới thiệu cuốn “Viết cho các bà mẹ sinh con đầu lòng” của bác. Tìm đến website của bác, cháu càng thêm ngưỡng mộ kiến thức cũng như sự chu đáo, nhiệt tình của bác đối với mọi người. Cháu chúc bác thật khỏe mạnh và vui vẻ ạ!
Cháu có một câu hỏi quan trọng liên quan đến chuyện ăn dặm ạ. Cháu không biết bác đã nghe phương pháp ăn dặm Bé chỉ huy (Baby led weaning) chưa ạ? Cháu thấy phương pháp này rất hay vì giới thiệu thức ăn cho trẻ ẹm với nguyên vẹn hương vị của nó và trẻ được rèn luyện tính độc lập, tự chủ từ bữa ăn.
Vấn đề là thức ăn thường được cắt dạng que dài khoảng 5cm cho bé ăn ngay từ khi bắt đầu tập ăn (6 tháng ạ). Và theo lý thuyết thì bé có thể sẽ ọe vì bé có phản xạ ọe khi thức ăn chạm tới một điểm gần cuống lưỡi. Và như vậy là bình thường.
Tuy nhiên điều cháu lo nhất là bé bị hóc, tức là thức ăn rơi vào đường thở.
Cũng theo lý thuyết thì bé sẽ không bị hóc khi: Tự bé đưa thức ăn vào miệng, ngồi thẳng và tập trung ăn.
Vậy theo bác, người đã từng làm bác sĩ khoa Cấp cứu – BV Nhi đồng TPHCM, cũng như một người rất am hiểu về con trẻ và nuôi dưỡng trẻ, thì lý thuyết về Phản xạ ọe có đúng không ạ? Và trong quá trình làm ở khoa Cấp cứu bác có gặp n hững trường hợp em bé Tử vong do ăn đồ thô sớm, hay hóc thức ăn không ạ? Hay chủ yếu là hóc dị vật lúc chơi?
Cháu cũng rất muốn biết ý kiến cá nhân của bác về phương pháp ăn dặm này ạ.
(Con cháu đầu tháng 5 sẽ bắt đầu ăn dặm nên cháu rất băn khoăn).
Cháu cảm ơn bác rất nhiều ạ!
Cảm ơn Thùy Linh. Chắc cháu chưa có cuốn “Viết cho các bà mẹ sinh con đầu lòng” trong tay phải không, nên cũng chưa đọc chương “Nuôi con sao cho giỏi”. Nuôi con, là một vấn đề khoa học, nhưng cũng là một nghệ thuật. Nó cũng là một vấn đề văn hóa. Tùy vùng miền, tùy mỗi đất nước có các dạng thực phẩm khác nhau, có cách nuôi con khác nhau. Không nên máy móc. Cho ăn dặm muộn quá, bé sẽ không biết ăn. Sớm quá không tốt. Chuyển tiếp giữa sữa mẹ và ăn dặm là một giai đoạn “nhạy cảm”, trẻ dễ mắc bệnh, dễ suy dinh dưỡng.
Phải kiên nhẫn tập từ từ, từ ít đến nhiều, từ loãng đến đặc. Phương pháp BLW vẫn còn đang tranh cãi, và theo tôi, có lẽ không nên đưa bé làm “cobay” để thí nghiệm một phương pháp do “ông Tây bà Đầm” nào đó nghĩ ra. Tuy nhiên quyết định là ở cháu. Tôi thì thích “truyền thống” và có hiệu quả vẫn hơn.
Dạ cháu cảm ơn bác rất nhiều ạ! Mai cuốn sách của bác sẽ về đến tay cháu, mong quá đi! Cháu chúc bác nhiều sức khỏe! (để lần sau có khi cháu lại có câu hỏi nữa ạ, hi!)