Thư gởi bạn xa xôi
Chuyện… văn nghệ (tiếp theo)
Thu Vàng chỉ hát 3 bài thôi: Kỷ Niệm của Phạm Duy “… xin cho đi lại từ đầu/ xin cho không vội về sau…” một bài hát rất có ý nghĩa trong buổi ra mắt Quán Văn 39, giới thiệu Lữ Kiều, Thân Trọng Minh hôm nay. Bài “Đóa hoa trong vườn cũ”, Hoàng Quốc Bảo phổ thơ Lữ Kiều và bài Mũi Né, Hoàng Quốc Bảo phổ thơ Đỗ Nghê.
Vì bạn đã hỏi nên mình phải nói rõ thêm một chút: Có lẽ bài thơ đầu tiên của mình là bài Lời Ru do Miên Đức Thắng phổ nhạc, in trong tập Hát Từ Đồng Hoang, năm 1966. Vừa đúng nửa thế kỷ.
Chắc bạn còn nhớ: “rất nhiều đêm rất nhiều đêm/ tôi vổ về tôi thủ thỉ/ ngủ đi con ngủ đi con/ ngày mai rồi không lớn/ cầm súng với cầm gươm…“. Bài này nhạc sĩ Miên Đức Thắng đã ôm guitar hát khắp các trường đại học thời đó (1967) và cũng là một trong 3 bài mang lại cho anh nhiều nỗi truân chuyên. Cách đây mấy năm, nhân kỷ niệm tuổi 70 của Miên Đức Thắng, anh đã hát lại bài này giữa nhóm bạn bè anh em. Anh HHN chạy đến bắt tay mình: Ủa, anh là Đỗ Nghê hả? Vậy mà tôi không biết chớ! Mới đây gặp lại Miên Đức Thắng, anh vẫn đẹp trai, phong độ như xưa, dù tóc có bạc phai đi nhiều lắm. Anh vẫn sáng tác nhạc, vẽ tranh… sau một thời gian dài sống ở hải ngoại.
Một kỷ niệm đáng nhớ khác là bài thơ Thư cho bé sơ sinh của mình đã được anh Phạm Trọng Cầu phổ nhạc… từ năm 1973. Anh nói anh định làm bài này cho Thái Thanh hát, nhưng không còn có dịp nữa. Thu Vàng cũng đang hát lại bài này, rất hay.
Trương Thìn cũng phổ mấy bài thơ của mình: Tôi còn nợ, Mai sau dù có bao giờ, Một ngày ở Huế…
Rồi Tôn Thất Lan phổ Mũi Né, Giữa hoàng hôn xưa: “… còn lại gì không/ rêu phong dấu giày/ nước hồ quanh quẩn/mây đồi quên bay…”. Bài này qua giọng ca Hồng Nhung rất hay. Phải nói riêng bài thơ Mũi Né đã có nhiều nhạc sĩ phổ nhạc: Tôn Thất Lan, Phan Anh Dũng, Lưu Văn Trung, Hoàng Quốc Bảo. Riêng bài của Hoàng Quốc Bảo thì Thúy Vy TrầnKiêm đã làm một slideshow rất đẹp trên youtube với tiếng ca Thu Vàng, và ban nhạc Randy Ames.
Nhạc sĩ Hoàng Hiệp cũng phổ một bài thơ của mình: Viết tên lên cát. “Anh viết tên em lên cát/ cho sóng cuốn đi/ anh viết tên em lên cát/ cho gió cuốn đi/ Gió cuốn đi tên em chập chùng động cát/ Sóng cuốn đi tên em mênh mông đại dương…”.
Nhưng bài thơ Nước của mình được Khúc Dương phổ nhạc với tựa là “Kể chuyện trăng tàn” mới thật thấm thía: “nước vẫn muôn đời/ không đi chẳng đến/ ai người nỡ hỏi/ nước đến từ đâu/ ai người nỡ hỏi/ nước trôi về đâu…”. Và Khúc Dương cảm tác thêm một đoạn rất dễ thương: “Nước từ trong mắt/ nước xuôi về tim/ em từ muôn kiếp/trôi vào đời anh…”. bài này Camille Huyền đã hát cũng rất da diết.
Nhạc sĩ Vĩnh Điện phổ bài “Mới hôm qua thôi”, bài thơ viết từ cảm xúc của mình khi đến thăm một Nursing home ở Canada từ 1993, rất nhanh đã có hơn 50 ngàn lượt người truy cập. bài này cũng được Võ Tá Hân phổ nhạc.
Võ Tá Hân còn phổ cả bài Thư cho bé sơ sinh và riêng bài Bông hồng cho mẹ: “Con cài bông hoa trắng/ Dành cho Mẹ đóa hồng/ Mẹ nhớ gài lên ngực/ Ngoại chờ bên kia sông” với tiếng hát Diệu Hiền rất thiết tha trong mùa Vu lan như bạn đã biết. Nhà thơ Khánh Minh đã viết một bài rất cảm động về bài thơ chỉ có mấy câu ngắn ngủn này!
Một số các bài thơ khác như Nắng phai thấy có nhạc sĩ Xuân Cang (?) và Huy Nguyễn phổ nhạc: “cảm ơn em đến/ mùa xuân của anh/ hoa vàng nở muộn/ giữa ngày nắng hanh…“; rồi nhạc sĩ Nguyễn Thanh Cảnh phổ bài “Trên sông khói sóng”, Phạm Minh Cảnh phổ bài “Kẻ rong chơi”.
Tóm lại, cũng đã có khá nhiều bài thơ của mình được các nhạc sĩ phổ nhạc. Chắc cũng nhờ thứ thơ thiệt thà, chân chất… nên tạo được sự đồng cảm giữa thơ và nhạc, giữa ý và tứ chăng? Chẳng biết!
Vậy nhé,
Đỗ Hồng Ngọc
PS bạn có thể nghe một số bài trên www.dohongngoc.com/web/ hoặc gõ tìm trên Google.


Anh Ngọc kính mến,
Để tiện cho độc giả được thưởng thức những bài hát được phổ từ thơ của anh, em đã tìm trên mạng, được 10 bài sau đây (trừ bài số 4, Kẻ Rong Chơi, chưa có ca sĩ hát:
1. Mới hôm qua thôi -Thơ Đỗ Hồng Ngọc – Nhạc Vĩnh Điện- Tiếng hát Vũ Hoành
https://www.youtube.com/watch?v=j60WwjpilQA
2. Mũi Né – Thơ Đỗ Hồng Ngọc- Nhạc Hoàng Quốc Bảo – Tiếng hát Thu Vàng
https://www.youtube.com/watch?v=y3O9__pVexA
3. Thư Cho Bé Sơ Sinh – Thơ: Đỗ Hồng Ngọc – Nhạc: Phạm Trọng Cầu – Tiếng hát Thu Vàng:
http://mp3.zing.vn/playlist/bai-hat-duoc-upload-boi-minhbaop/IEB6U7CI.html?list=1&st=2
4. Kể chuyện trăng tàn – Thơ: Đỗ Hồng Ngọc – Nhạc: Khúc Dương – Tiếng hát Camille Huyền:
https://www.youtube.com/watch?v=J9DxqGdpkHo
5. Phan Thiết – Trên sông khói sóng – Nhạc : Nguyễn Thanh Cảnh – Thơ : Đỗ Hồng Ngọc
https://www.youtube.com/watch?v=81D4pIBFKwo
6. Kẻ rong chơi – Nhạc : Phạm Minh Cảnh – Thơ : Đỗ Hồng Ngọc
https://tranthinguyetmai.wordpress.com/2015/03/29/ke-rong-choi/#more-12924
7. Bông hồng cho Mẹ – Nhạc Võ Tá Hân – Thơ Đỗ Hồng Ngọc – Ca sĩ Diệu Hiền
https://www.youtube.com/watch?v=SmVyandB8ms
8. Mới hôm qua thôi – Nhạc Võ Tá Hân – Thơ Đỗ Hồng Ngọc
https://www.youtube.com/watch?v=d594WUD01Jk&spfreload=10
9. Thư cho bé sơ sinh – Nhạc Võ Tá Hân – Thơ Đỗ Hồng Ngọc – Ca sĩ Hoàng Quân
https://www.youtube.com/watch?v=AFcTNEGe9n0
10. Mới hôm qua thôi- Thơ Đỗ Hồng Ngọc, Nhạc Vĩnh Điện – Tiếng hát NGỌC VÂN
https://www.youtube.com/watch?v=Hvy2pXpx4sg
11. Nắng Phai – Thơ Đỗ Hồng Ngọc- nhạc Huy Nguyễn
https://www.youtube.com/watch?v=5VMbIc2XCjw
Ghi thêm: Em không tìm được những bài hát của các nhạc sĩ Miên Đức Thắng, Trương Thìn, Hoàng Hiệp, Tôn Thất Lan, Phan Anh Dũng, Lưu Văn Trung phổ từ thơ anh. Nếu anh bổ túc thêm vào danh sách này thì rất hay.
Thật bất ngờ. Rất cảm ơn Nguyệt Mai.