Về Lagi, Phan Thiết

Thư gởi bạn xa xôi (3)

Về Lagi, Phan Thiết

Chờ đến hết Mùng (nghĩa là sau Mùng 10, hết Tết) mới dám về Lagi, Phan Thiết. Vậy mà khách sạn nào cũng đầy nghẹt!

Ghé Lagi thăm nhà một chút đã. Căn nhà cấp 4 tuềnh toàng ngày xưa Mẹ ở vẫn còn đó dù đã quá xuống cấp. Mấy cây điều đã to. Cây mít đầy trái. Vườn chuối hột xum suê. Dừa sai. Giếng nước trong veo. Lần nào về cũng thấy thèm: “Đi về sao chẳng về đi/ Ruộng hoang vườn rậm còn chi không về…” (Đào Tiềm). Mà lần nào cũng vội vội vàng vàng. Tạt thăm chỗ này một chút chỗ kia một chút thôi. Ghé thăm gia đình anh Hai Phong (Lâm Hồng Phong), vừa mất ở tuổi 88. Anh là con cả của Cô Hai, hồi nhỏ dạy mình… Trăng mờ bên suối, Lửa rừng đêm, Gió mùa xuân tới, Xuân và tuổi trẻ, Quê hương, Ngày về , Dòng Anoma v.v… và những bài nhạc của Lưu Hữu Phước, Hoàng Quý… Anh làm nghề may, hiền như Bụt. Tết anh thường may cho mình một bộ pyjama rằn bận đi chơi. Rồi ghé qua thăm  gia đình Dì Hai, vốn ở ngôi nhà cũ của mình lúc mình còn phụ Mẹ bán hàng xén ở chợ Lagi. Dì Hai cũng vừa mất trước tết, 102 tuổi rồi còn gì.

Đi qua Ngảnh Tam Tân, nơi mộ cậu Ngư (nhà văn Nguiễn Ngu Í), ghé nhà 2 Lượm, nơi xưa mình từng đến chữa bệnh cho mấy nhóc. Mấy nhóc bây giờ đã là thầy giáo, thầy thuốc…

 Phan Thiết gió bấc ào ào. Se lạnh. Sóng lớn. “Đi giữa Saigon/ Phố nhà cao ngất/ Hoa nở rực vàng/ Mà không thấy Tết/ Một sáng về quê/ Chợt nghe gió bấc/ Ơ hay xuân về/ Vỡ òa ngực biếc” (DHN), nhớ không? Gió như muốn làm nghiêng cả lầu nước (Chateau d’eau)

Ghé Hoàng Công Bình trước hết. Thầy hiệu trưởng của trường Phan Bội Châu cả chục năm trời đã về hưu, vừa làm một Giai phẩm kỷ niệm 60 năm cho lớp của Bình. Bình vào Phan Bội Châu sau mình và Trần Vấn Lệ, Phan Đổng Lý, Huỳnh Tấn Thời, Phan Bá Thụy Dương… hai năm. Bình kêu về Phan Thiết phải ăn bánh tráng, măng kho, rau sống, củ kiệu… sau đó tráng miệng với cốm hộc và bánh rế mới đúng điệu. Bình nói dù ở Saigon anh cũng có đủ những món đó, nhưng đâu có nấu được với nước Phan Thiết phải không? Nước Phan Thiết, đầy calci nên răng Phan Thiết người nào cũng tốt nhớ chớ? Cô Dược sĩ Tường Vân hồi đó hơn 90 tuổi mà vẫn còn siết mía rào rào!

Mình cùng với thầy Bình và thầy Hoàng Triều đến thăm Ung Văn Ánh. Ánh vào đệ thất một lượt với bọn mình thuở đó (1954), học rất giỏi. Gặp nhau nhìn không ra. Hơn 60 năm rồi còn gì, sao nhớ nổi! Lâu lắm, mãi lần này mình mới có dịp gặp các bạn cũ.

Rồi về thăm lại trường Bạch Vân xưa, nằm trong đình Đức Thắng, nơi mình học lớp Nhất (lớp 5). Trường của cô Hồ thị Tiểu Sính (con cụ Hồ Tá Bang). Học thì với thầy Nguyễn Văn Lợi, thầy Nguyễn Văn Cung… Bùi ngùi nhìn lại trường xưa, lớp cũ với những chiếc cột to tròn ôm không xuể. Bạn bè còn mấy.

Trên đường về Saigon, ghé qua Cam Bình. Bãi rộng, cát trắng mênh mông. Một chút Tết còn vươn lại. Rồi Hồ Cốc, giờ có điểm mới, thiên hạ chụp hình cưới đẹp ghê.

Về nhé. Giang hồ vặt một chuyến nhé.

Thân mến,

Đỗ Hồng Ngọc.